تشخیص سرطان پروستات با PSA

سرطان پروستات سومین بیماری بدخیم در بین مردان ایرانی است و به ازای هر صد هزار نفر ۶/۹ درصد از مردان به این سرطان مبتلا می‌شوند.

به دنبال کشف PSA که یک هورمون تولید شده از پروستات می‌باشد و به هنگام سرطان مقدار آن در خون بالا می‌رود و استفاده آن در غربالگری سرطان پروستات به کار می‌رود، تقریبا ۵۰ درصد سرطان‌ های پروستات در مرحله اول بیماری، زمانی که سرطان از غده خارج نشده است تشخیص داده می‌شود.

درمان سرطان پروستات

در این صورت درمان سرطان پروستات در مرحله ای که سرطان از غده خارج نشده بسیار عالی با احتمال ۹۵ تا ۹۰ درصد بهبودی می‌باشد. قبل از کشف PSA، از هر ۳ بیمار مبتلا به سرطان پروستات  ۱ نفر می‌مرد ولی اکنون از هر ۱۰۰ نفر مبتلا یک نفر به علت سرطان جان خود را از دست می‌دهد. PSA یک سرین پروتئاز است که در مایع شدن منی بعد از انزال نقش دارد، و عمدتا توسط سلول‌ های اپی تلیال (غدد آسينى) موجود در پروستات ترشح می‌شود، و پس از تخریب سلول‌های پروستات و غشای پایه آسینی‌ های پروستات وارد سرم می‌شود.

البته باید توجه داشت که ورود PSA به داخل سرم نیز در موارد سرطان و هم در موارد خوش خیم نظیر هیپرپلازی خوش پروستات، التهاب، عفونت، انزال و معاینه پروستات دیده می‌شود اما در عمل پزشکان در کلینک به عنوان یک نشانه برای وجود سرطان از آن استفاده می‌کنند.

بنابراین باید توجه داشت فردی که قرار است مورد بررسی وجود سرطان پروستات قرار گیرد، اگر شب قبل عمل جنسی داشته دو روز بعد معاینه شود و چنانچه معاینه پروستات انجام شده باشد ۳ روز بعد و در مواقع پروستاتیت حاد (عفونت حاد پروستات) ۴ هفته بعد آزمایش PSA عمل جنسی داشته باشد.

پروستات

چه زمانی آزمایش PSA دهیم؟

مقدار PSA در مایع منی هزاران بار بیشتر از آن در غده پروستات می‌باشد. PSA به مقادیر اندکی توسط پانکراس و غده بزاقی ترشح می‌شود. انجام آزمایش PSA به طور سالیانه در افراد بالای سن ۵۰ سالگی باید مورد سنجش و اندازه‌گیری قرار گیرد، ولی اگر چنانچه سابقه فامیلی سرطان پروستات وجود داشته باشد باید فرد از سن ۴۰ سالگی به طور سالیانه این آزمایش را انجام دهد. مقدار PSA سرم با افزایش سن افزایش می‌یابد.

بنابراین جهت تشخیص سرطان پروستات در افراد جوانتر در مقایسه با افراد مسن‌تر بایستی سطح کمتری از حد نرمال در نظر گرفته شود. انجام این آزمایش بعد از سن ۷۵ سالگی ضرورتی ندارد.

باید توجه داشته باشیم در فردی اگر به طور ناگهانی سطح سرمی PSA افزایش غیر طبیعی نشان دهد، الزاما به معنی وجود سرطان پروستات نمی‌باشد، در غیر این صورت در چنین فردی با شک یا یقین وجود التهاب یا عفونت پروستات، بیمار به مدت ۴ هفته تحت درمان با آنتی بیوتیک قرار می‌گیرد و مجددا آزمایش تکرار می‌گردد. در صورت پایین آمدن مقدار PSA سرم خون نشانه وجود التهاب یا عفونت بوده و سرطان پروستات نمی‌باشد. با مثال فوق به این واقعیت پی برده می‌شود که مقدار PSA اختصاصی برای وجود سرطان پروستات نمی‌باشد، ولی نشان دهنده آن است که PSA اختصاصا از پروستات ترشح می‌شود و به پروستات اختصاص دارد.

یک نکته مهم کلینیکی که جراح اورولوژیست باید به آن توجه داشته باشد، این است که ۱۸ تا ۲۰ درصد افرادی که پروستات کوچک دارند و مبتلا به سرطان پروستات هستند، ممکن است مقدار PSA سرم خون بالایی نداشته باشند و در چنین مواقعی معاینه انگشتی رکتوم برای بررسی سفت بودن پروستات از اهمیت ویژه‌ ای برخوردار می‌باشد.

معاینه پروستات از راه رکتوم

در ۵۰ درصد افراد مبتلا به سرطان پروستات در معاینه پروستات از راه رکتوم ندول‌های سفت در پروستات قابل لمس است که برای تایید وجود سرطان پروستات نمونه‌برداری باید صورت گیرد. در بسیاری از موارد PSA سرم خون مردان بالاتر از حد طبیعی بوده ولی معاینه پروستات طبیعی می‌باشد.

در این حالت انجام سونوگرافی ترانس رکتال که به آن Trus می‌گویند، توسط یک پزشک حاذق و متبحر کمک چشمگیری به وجود یا عدم وجود سرطان پروستات کمک می‌کند. بنابراین تشخیص سرطان بر اساس سنجش و اندازه‌گیری PSA، معاینه پروستات و بالاخره سونوگرافی پروستات می‌باشد.

ویتامین E، سلنیوم و لیکوپن اثر شناخته شده‌ای روی سطح سرمی PSA ندارد. نشان داده شده مقدار PSA سرم با افزایش سن افزایش می‌یابد. برخی از محققین جهت بهبود اختصاصی شدن تشخیص بدخیمی در پروستات‌ های بزرگ و افزایش تشخیص بدخیمی در پروستات‌ های کوچک از دانسیته PSA (تقسیم PSA بر حجم پروستات) استفاده کرده‌اند، اگر چه در برخی مطالعات این موضوع اثبات نشده است.

این واقعیت که برخی شرایط نظیر هیپرپلازی خوش خیم پروستات (BPH) و عفونت پروستات قادر به افزایش PSA می‌باشند. سبب شده است از اختصاصیت PSA به عنوان تست تشخیص سرطان پروستات کاسته شود. جهت افزایش اختصاصیت PSA از یک آزمایش دیگری تحت عنوان PSA VELOCITY و میزان PSA آزاد استفاده می‌شود.

PSA VELOCITY به سرعت افزایش PSA گفته می‌شود. مطالعات نشان داده که زمانی که محدوده PSA بین ۴ تا ۱۰ باشد، افزایش PSA بیشتر از ۷/۰ در سال دارای اختصاصی بودن به میزان ۹۰ درصد در سرطان پروستات نقش دارد.

[av_button label=’آیا سرطان پروستات کشنده است؟’ link=’manually,http://dr-ghavami.com/1427/%D9%87%D9%85%D9%87-%DA%86%DB%8C%D8%B2-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%B3%D8%B1%D8%B7%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%AA.html’ link_target=’_blank’ size=’medium’ position=’center’ icon_select=’no’ icon=’ue800′ font=’entypo-fontello’ color=’theme-color’ custom_bg=’#444444′ custom_font=’#ffffff’]

برای پرسش و پاسخ از دکتر روی لینک پرسش از دکتر کلیک کنید.

دکتر هوشنگ قوامی جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و ناباروری و ناتوانی جنسی مردان در تهران

7+

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش خود از دکتر می توانید از این قسمت استفاده کنید.پاسخ شما تا 5روز از طریق پیامک و ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد.

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر رضا سه شنبه ۲۵ تیر ۹۸( 2 روز پیش) مشاهده پرسش
    من 46 سالمه psa 1.2 سونوگرافیم هم رفتم پرستاتم مشکل نداشته و مثانه ام درد میکنه و میل جنسیم کم شده
    خیلی ترسیدم چکارکنم
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی سه شنبه ۲۵ تیر ۹۸( 2 روز پیش)

      نگران نباشيد زود گذر است

  • تصویر کاربر فاطمه پنجشنبه ۲۰ تیر ۹۸( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    آقای دکتر سلام .psaقبلا 8 بوده الان بعد از یه دوره دارو 7 شده علائم احتباس ادرار و سوزش ادرار وجود ندارد نیاز به چه اقدامی است
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی پنجشنبه ۲۰ تیر ۹۸( 1 هفته پیش)

      سن شما

  • تصویر کاربر علی چهارشنبه ۱۹ تیر ۹۸( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام
    میخواستم بدونم آیا داشتن پدر یا عمو یا برادری ک ب سرطان پروستات مبتلا شده باشه احتمال اینکه زیر ۴۰ سال دچار این بیماری بشیم رو افزایش میده؟
    باتشکر
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی چهارشنبه ۱۹ تیر ۹۸( 1 هفته پیش)

      ممكنه

  • تصویر کاربر منتظر چهارشنبه ۱۹ تیر ۹۸( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    با سلام
    بنده فردی 34 سااله و متاهل، حدود 20 اسفند 97 به دلیل عفونت شدید ادراری همراه با تب و لرز شدید در بیمارستان هاشمی نژاد بستری و پس ازدو یا سه روز پزشک متخصص علت عفونت را پروستاتیت اعلام کرده و با احتساب 6 روز بستری در بیمارستان دوره آنتی بیوتیک 40 روزه برایم تجویز نمودند،که پس از اتمام دوره بنده با انجام سونوگرافی(برگشت ابعاد نرمال پروستات) و علائم بهبودی به لطف خدا به درمان کامل رسیدم.
    سوال
    بنده در تاریخ 98/04/16 مجددا احساس سوزش در ادرار و علائم تغریبی مثل قبل بستری شدنم را احساس کردم (بدون درد از ناحیه کمر به پائین و تب و لرز) آیا مجددا باید دوره آنتی بیوتیک استفاده کنم؟ یا درمان سریعتر ی وجود دارد چون بسیار نگران و در عین حال خسته از این موضوع هستم و علت این بیماری را به نظرم از رابطه جنسی با همسرم میدانم،
    لطفا درمان سریع یا حداقل بدون بستری و کاهش درد در ناحیه تناسلی(سوزش در آلت) را به بنده پیشنهاد کنید.
    پیشا پیش ممنون از پاسخ و توجه تان
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی چهارشنبه ۱۹ تیر ۹۸( 1 هفته پیش)

       مراجعه كنيد

  • تصویر کاربر Ali سه شنبه ۱۱ تیر ۹۸( 2 هفته پیش) مشاهده پرسش
    دکتر خواهش میکنم کمک کنید واقعا زندگی من‌تحت‌تاثیر قرار گرفته من‌نمیدونم بی اختیاری ادراری حساب میشه یا نه نوع ترشحات از نوع پروستات هستش . من انگار پروستاتم رو حس میکنم حتی فشارش بر روی مجرای ادرارم حتی زمانی که عطسه میکنم انگار یک چیزی فشار میاره به آلتم و بعد چند دقیقه یا ثانیه یه حس خیس خیلی کم دارم اما کاملا بی حس هستش ینی قشنگ معلومه ادرار نیس ۰ون اگر ادرار باشه آدم حس میکنه از مجرا چیزی داره تحرک میکنه . اما وقتی مایعات پروستاتی ترشح میشم ازم اصلا هیچ‌چیزی رو درون مجرا حس نمیکنم فقط متوجه میشم یه خورده خیس شده و یک مایع چسبناک استد.
    حالا میخوام ببینم در هنگام عطسه یا سرفه این فشار به پروستات است ؟ و این مایع که بدون حس خارج میشه از نوع مایعات پروستاتی است یا ن ادرار است ؟
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی سه شنبه ۱۱ تیر ۹۸( 2 هفته پیش)

      سوال كوتاه و مفيد باشد

  • تصویر کاربر مهدی شنبه ۱۵ تیر ۹۸( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام وقت بخیر
    پدرم ۶۸ سال سن دارد جواب سونوگرافی پروستات ۱۶ اعلام شده جای نگرانی دارد؟
    ممنون از لطف شما
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی شنبه ۱۵ تیر ۹۸( 1 هفته پیش)

      بيوپسي پروستات بايد انجام شود

  • تصویر کاربر سالار یکشنبه ۹ تیر ۹۸( 2 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سوزش ودردهمراه ادرارداشتم،دکترگفت احتمالأالتهاب پروستات داری،کپسول پرترال وگابالین راتجویزکرده،بعدخوردنشون الآن اسپرم اصلأخارج نمیشه،حتی باخودارضایی،ناراحتم،مصرف این داروراقطع کنم یانه؟
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی یکشنبه ۹ تیر ۹۸( 2 هفته پیش)

      به علت كپسول پروترال است

  • تصویر کاربر م.م پنجشنبه ۶ تیر ۹۸( 3 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام دکتر
    چند روز پیش دکتر به داروی تامسولوسین نوشت بعداز مصرف دارو.. منی بعد از انزال به بیرون نمی آید و من هم دارو را قطع کردم آیا با قطع دادو مشکل حل میشود
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی پنجشنبه ۶ تیر ۹۸( 3 هفته پیش)

      بله حل مي شود

  • تصویر کاربر رضایی سه شنبه ۴ تیر ۹۸( 3 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید مقدار pSAآزمایش قبل 5/ بود الان بعد شش ماه ۳۸/ ۰ شده علتش چیه ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی سه شنبه ۴ تیر ۹۸( 3 هفته پیش)

      خطاي أزمايشگاه مي باشد

  • تصویر کاربر میثم شنبه ۱ تیر ۹۸( 3 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام من ۳۳ ساله هستم. مدتی است که توانایی نعوظ رو از دست دادم. گاهی حتی کمی هم نعوظ ندارم. چندین بار احساس درد زیرشکم همراه با سوزش ادار داشتم . و گاهی زیر شکمم بزرگ میشد. علت چی میتونه باشه؟ ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی شنبه ۱ تیر ۹۸( 3 هفته پیش)

      يك ساعت قبل از رابطه يك عدد قرص تادالافيل ميل كنيد

درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر