همه چیز درباره آزمایش اسپرم یا نطفه

در یک زوج جوان سالم در هردوره قاعدگی زن ۲۰ تا ۲۵ درصد، شانس حاملگی وجود دارد. به زوجی نابارور اطلاق می گردد که با داشتن رابطه جنسی طبیعی ۳ بار در هفته در سال اول حاملگی صورت نگیرد. اولین آزمایش برای بررسی فرد نابارور، انجام آزمایش اسپرم یا نطفه است.

شانس حاملگی در ۶ ماه اول ازدواج ۶۰ درصد و در سال اول ۸۴ درصد و در سال دوم ۹۲ درصد می باشد، به شرط آنکه عمل جنسی هفته ای دو تا سه بار انجام شود.  در ۵۰ سال گذشته تعداد متوسط نطفه ها به علت عوامل محیطی و تغییر روش و شیوه زندگی، بطور چشمگیر باعث کاهش نطفه ها گردیده است.

معمولا این تغییر در نطفه ها درکشورهای در حال پیشرفت و پیشرفته در ۵۰ درصد جمعیت دنیا دیده شده است و لذا باعث کاهش باروری و بچه دارشدن گردیده است. برخی از علل ناباروری در ادامه آمده است.

علل ناباروری

  • چاقی
  • مصرف الکل
  • استعمال دخانیات
  • استرس
  • افزایش حرارت بیضه ها
  • رژیم غذایی نامناسب
  • مواد شیمیایی محیط

۱۳ تا ۱۵ درصد زوجین در دنیا مبتلا به ناباروری می باشند. شیوع ناباروری در کشورهای غیرپیشرفته به علت محدودیت های تشخیص و درمان بیشتر رخ می دهد.

ناباروری و بیماری واریکوسل

در انگلستان از هر ۶ زوج ۱ زوج دچارناباروری می شود. نقش مرد در ناباروری ۵۰ درصد می باشد. بنابراین یک بررسی جامع و مفید ممکن است باعث تشخیص عوامل قابل درمان و غیر علاج در مرد گردد. بررسی معمولا بصورت انجام معاینه بالینی و گرفتن شرح حال و انجام آزمایشات هورمونی و ژنتیکی از مرد است. در ۱ درصد افراد ممکن است ناباروری نشان دهنده بیماری های جدی و مرگ آور نظیر سرطان بیضه، سرطان مغز، سرطان نخاع، اختلالات هورمونی، ناهنجاری های سیستم دستگاه تناسلی و بیماری ژنتیک باشد. بنابراین اورولوژیست باید درنظر داشته باشد که ناباروری ممکن است با وضعیت بسیار جدی پزشکی همراه باشد.

در یک بررسی صورت گرفته در کلینیک ناباروری در برزیل، عوامل مهم در ایجاد ناباروری، واریکوسل، عفونت ها، اختلال هورمون های خون، عوامل ناشناخته، عوامل ایمنی(ایمونولوژیک)، انسداد، سرطان، ژنتیک و نارسائی بیضه بوده است.

آزمایش اسپرم یا نطفه

اولین آزمایش برای بررسی فرد نابارور، انجام آزمایش اسپرم یا نطفه می باشد. هیپوتالاموس و هیپوفیز در مغز و بیضه ها بطور منسجم با هم در تولید هورمون های مردانه و تولید نطفه سازی دخالت دارند. بیضه ها برای تحریک و ایجاد نطفه یا اسپرم نیاز به ترشح LH  و FSH از هیپوفیز دارند که ترشح این دو هورمون نیز تحت تاثیر ترشح  GNRH از هیپوتالاموس می باشند. LH با اثر روی سلولهای لیدیگ(LEYDIG CELL) باعث ترشح هورمون جنسی(تستوسترون) می شود و این موجب تولید نطفه (اسپرم) در بیضه و همچنین باعث صفات ثانویه در فرد می گردد. FSH،  با تحریک سلول های سرتولی موجب تقویت و حمایت در تولید اسپرم در بیضه می گردد.

تولید اسپرم

تولید اسپرم زمانی صورت می گیرد که غده هیپوفیز، هیپوتالاموس و بیضه ها سالم باشند. هرگونه بیماری یا اختلال در عمل این محور وجود داشته باشد، نطفه ساخته نمی شود. اگر بیضه دچار اختلال باشد با وجود ترشح هورمون ها، نطفه ساخته نمی شود و در نتیجه مقدار LH و FSH در خون بالا می رود و چنانچه هیپوتالاموس یا هیپوفیز دچار اختلال و بیماری باشند مقدارLH و FSH درخون کاهش می یابد یا ممکن است وجود نداشته باشد.

تولید روزانه نطفه (اسپرم) ۴۰ میلیون می باشد که با افزایش سن مقدار تولید آن کاهش می یابد. محل ذخیره نطفه ها یا اسپرم ها در اپیدیدیم (زائده ای روی بیضه) می باشد و در همین جا نطفه ها به حالت نرمال و طبیعی درمی آیند. نطفه ها پس از ۱۲ روز از این قسمت خارج می گردندو از طریق لوله های دو طرفه برنده نطفه ها که واز(VAS) نامیده می شود، وارد کیسه های منی می شوند.

ناباروری در مردان اسپرم

چه زمانی باید آزمایش اسپرم صورت گیرد؟

برای بررسی یک زوج نابارور، مرد باید دو بار بلافاصله ۱ تا ۲ هفته آزمایش اسپرم بدهد و آزمایش باید ۲ یا ۳ روز بعد از عمل جنسی انجام شود. اگر این فاصله طولانی تر شود، حجم منی زیاد خواهد بود و معمولا حرکت نطفه ها کم می شود و آزمایش صحیح نخواهد بود. اگر منی درآزمایشگاه داده شود، بهتر است و اگر در منزل تهیه می گردد، سریعا بمدت ۳۰ دقیقه نمونه به آزمایشگاه تحویل داده شود.

بررسی آزمایش اسپرم یا نطفه

در یک آزمایش اسپرم یا نطفه موارد ذیل باید توسط آزمایشگاه مورد بررسی قرار گیرد:

  1. رنگ، بو، PH و غلظت
  2. حجم منی
  3. حرکت اسپرم و سرعت آن
  4. شکل نطفه
  5. تعداد گلبول های سفید
  6. اندازه گیری فروکتوز، بخصوص اگر حجم منی کمتر از یک سی سی باشد.

اعداد طبیعی آزمایش اسپرم

طبق گزارش بهداشت جهانی یک آزمایش، در صورتی که اعداد آن به شرح زیر باشد طبیعی خواهد بود:

  1. حجم ۵/۱ سی سی
  2. غلظت نطفه ۱۵ میلیون در یک سی سی
  3. کل غلظت نطفه ۴۰ میلیون
  4. حرکت کل ۴۰ درصد
  5. حرکت سریع ۳۲ درصد
  6. نطفه های باحرکت یا زنده ۵۸ درصد
  7. شکل نطفه ۴ درصد
  8. تعداد گلبول های سفید زیر ۱۰ عدد

این نتیجه بررسی آزمایش اسپرم یا نطفه در ۸ کشور جهان است که از هر کشور قسمتی از جمعیت بارور آن کشور در آن شرکت داشته اند.

برای پرسش و پاسخ از دکتر روی لینک پرسش از دکتر کلیک کنید.

دکتر هوشنگ قوامی جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و ناباروری و ناتوانی جنسی مردان در تهران

4+

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش خود از دکتر می توانید از این قسمت استفاده کنید.پاسخ شما تا 5روز از طریق پیامک و ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد.

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر ام پنجشنبه ۱۴ شهریور ۹۸( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام دکتر خسته نباشید چند روز پیش رفتم آزمایش اسپرم که درصد آزمایشات اینگونه بود خواهشا نگاه کنید ببیند مشکلی هست یا نه راهکار چیه در ضمن سونوگرافی واریکوسل هم رفتم هیچی نبوده بعدش معاینه پزشکی هم قرار گرفتم واریکوسل گفتن نداری
    volume=3.8
    color=n
    liguefaction min=30
    viseosity=n
    agglutination=som
    spermcount=54
    slowprogressive=20
    progressive motility=20
    non progressive=15
    totalmotility=35
    immotile spermatozoa=65
    normal morphology=1
    پزشک هم برام هشت تا آمپول اچ اس جی نوشته هفته ای یک بارو محلول اینستوم ال-مارنتین وorthomol fertil plusو کلومفین نوشته هنوز استفاده نکرد میترسم عوارض داشته باشن دکتر خواهشا راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی پنجشنبه ۱۴ شهریور ۹۸( 1 هفته پیش)

      طبيعي است

  • تصویر کاربر مهدی سه شنبه ۵ شهریور ۹۸( 2 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام و آداب خدمت شما آقای دکتر قوامی
    من روز سه شنبه انزال شدم میخواستم بدونم پنج شنبه میتونم آزمایش اسپرم بدم؟
    ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی سه شنبه ۵ شهریور ۹۸( 2 هفته پیش)

      خير نمي شود

  • تصویر کاربر ا چهارشنبه ۶ شهریور ۹۸( 2 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام چگونه بدون دارو سقط جنین کرد؟ گفته میشه اسپرم مرد قوی باشه احتمال کمتره سقط بشه؟ کجا بدونم اسپرم قوی هست یا ن
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی چهارشنبه ۶ شهریور ۹۸( 2 هفته پیش)

      از متخصص زنان سوال كنيد

  • تصویر کاربر علی یکشنبه ۳ شهریور ۹۸( 3 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام
    من بعداز 5ماه اقدام برای بارداری بدلیل عدم موفقیت اسپرموگرام کردم.عکس جواب تست براتون فرستاده شده
    مورفولوژی نرمال5 و مورفولوژی غیرنرمال95درصده
    سایر موارد نسبتا خوبه.تحرک 74 غلظت68
    حرکت روبه جلو 56.تعداد در هرانزال 346
    میخواستم ببینم با مورفولوژی 5درصد نیاز هست دارو مصرف بشه یا بارداری رخ میدهد؟
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی یکشنبه ۳ شهریور ۹۸( 3 هفته پیش)

      نيازي به دارو نداريد طبيعي است

  • تصویر کاربر شادی پنجشنبه ۳۱ مرداد ۹۸( 3 هفته پیش) مشاهده پرسش
    ایا گلوبوزو اسپرمی درمان داره
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی پنجشنبه ۳۱ مرداد ۹۸( 3 هفته پیش)

      نمي دانم

  • تصویر کاربر کوثر پنجشنبه ۳۱ مرداد ۹۸( 3 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام و خسته نباشید.اقای دکتر من در استانه ی ازدواج هستم نامزدم بیان کرده که قبلا واریکوسل داشته و قبلا جراحی کرده و یکسال تحت درمان بوده بعد یکسال باز دچار درد میشه و پزشک با عمل جراحی تجویز میکنن اما ایشون دیگه قادر به انجام عمل نیس میزان و کیفیت اسپرم در ازمایشش هم دکتر بیان کرده که ۳۹ درصد از اسپرم کیفیت متوسط و ۱۹ درصد کیفیت عالی داره میخواستم بدونم ایا می توان با این میزان کیفیت اسپرم بچه دار شد یا اینکه ایشون ناتوان هستن خیلی نگران اینده و ازدواجم هستم تورو خدا جواب سوال منو بدین میزان کیفیت اسپرم برای باروری چقدر باید باشه
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی پنجشنبه ۳۱ مرداد ۹۸( 3 هفته پیش)

      ميزان كيفيت اسپرم كافي است

  • تصویر کاربر گلي یکشنبه ۳ شهریور ۹۸( 3 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام دكتر همسر من واريكوسل خفيف داشت موفولوژي ٢ درصد و تعداد ٣٣ ميليون اما جهش صفر عمل ميكرو كردن اما بعد سه ماه كه ازمايش دادن جهش ٣٥ درصد شد اما مورفولوژي صفر درصد ايا مورفولوژي صفر قابليت درست شدن داره و بايد بذاريم زمان بيشتري از عمل بگذره؟ مرسي از پاسخگوييتون
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی یکشنبه ۳ شهریور ۹۸( 3 هفته پیش)

      بايد از نظر واريكوسل معاينه شود

  • تصویر کاربر فرهاد پنجشنبه ۳۱ مرداد ۹۸( 3 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر. بنده 42 سال دارم و به تازگی آزمایش اسپرم دادم و متوجه شدم که تحریک پیشرونده حدود 28% و مورفولوژی 4% و تعداد کل اسپرم حدود 190 میلیون بودش. متاسفانه سونوگرافی تشخیص واریکوسل درجه سه در هر دو بیضه را داد. آیا عمل واریکوسل درجه 3 میتونه تاثیری روی تحرک و موروفولوژی داشته باشه؟
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی پنجشنبه ۳۱ مرداد ۹۸( 3 هفته پیش)

      بله دارد

  • تصویر کاربر علی یکشنبه ۲۰ مرداد ۹۸( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر.من چهل سالمه که نزدیک به دو ساله ازدواج کردم الانم نزدیک یک ساله برای بچه دار شدن اقدام کردیم اما متاسفانه بچه دار نشدیم الانم ازمایش اسپرم من نرمال نشون نمیده. خواستم در این مورد راهنمایی ام کنید،لازم به ذکر است که نزدیک به چهار سال پیش یه دفعه ای حجم مایع منی من به شدت کم شد که به دکتر هم مراجعه کردم بعد از ازمایش و سونوگرافی عمل واریکوسل برام انجام داد اما هیچ فرقی نکردم حالا ممنون میشم اگه راهنمایی ام کنید.اینم ازمایش جدیدی که داده ام
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی یکشنبه ۲۰ مرداد ۹۸( 1 ماه پیش)

      حركت اسپرم غير طبيعي است

  • تصویر کاربر علی چهارشنبه ۱۶ مرداد ۹۸( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    میتوانم آزمایش اسپرم دو بار در یک روز انجام بدهم؟
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی چهارشنبه ۱۶ مرداد ۹۸( 1 ماه پیش)

      خير نمي شود

درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر