آزمایش اسپرم

همه چیز درباره آزمایش اسپرم یا نطفه

در یک زوج جوان سالم در هردوره قاعدگی زن ۲۰ تا ۲۵ درصد، شانس حاملگی وجود دارد. به زوجی نابارور اطلاق می گردد که با داشتن رابطه جنسی طبیعی ۳ بار در هفته در سال اول حاملگی صورت نگیرد. اولین آزمایش برای بررسی فرد نابارور، انجام آزمایش اسپرم یا نطفه است.

شانس حاملگی در ۶ ماه اول ازدواج ۶۰ درصد و در سال اول ۸۴ درصد و در سال دوم ۹۲ درصد می باشد، به شرط آنکه عمل جنسی هفته ای دو تا سه بار انجام شود.  در ۵۰ سال گذشته تعداد متوسط نطفه ها به علت عوامل محیطی و تغییر روش و شیوه زندگی، بطور چشمگیر باعث کاهش نطفه ها گردیده است.

معمولا این تغییر در نطفه ها درکشورهای در حال پیشرفت و پیشرفته در ۵۰ درصد جمعیت دنیا دیده شده است و لذا باعث کاهش باروری و بچه دارشدن گردیده است. برخی از علل ناباروری در ادامه آمده است.

علل ناباروری

  • چاقی
  • مصرف الکل
  • استعمال دخانیات
  • استرس
  • افزایش حرارت بیضه ها
  • رژیم غذایی نامناسب
  • مواد شیمیایی محیط

۱۳ تا ۱۵ درصد زوجین در دنیا مبتلا به ناباروری می باشند. شیوع ناباروری در کشورهای غیرپیشرفته به علت محدودیت های تشخیص و درمان بیشتر رخ می دهد.

ناباروری و بیماری واریکوسل

در انگلستان از هر ۶ زوج ۱ زوج دچارناباروری می شود. نقش مرد در ناباروری ۵۰ درصد می باشد. بنابراین یک بررسی جامع و مفید ممکن است باعث تشخیص عوامل قابل درمان و غیر علاج در مرد گردد. بررسی معمولا بصورت انجام معاینه بالینی و گرفتن شرح حال و انجام آزمایشات هورمونی و ژنتیکی از مرد است. در ۱ درصد افراد ممکن است ناباروری نشان دهنده بیماری های جدی و مرگ آور نظیر سرطان بیضه، سرطان مغز، سرطان نخاع، اختلالات هورمونی، ناهنجاری های سیستم دستگاه تناسلی و بیماری ژنتیک باشد. بنابراین اورولوژیست باید درنظر داشته باشد که ناباروری ممکن است با وضعیت بسیار جدی پزشکی همراه باشد.

در یک بررسی صورت گرفته در کلینیک ناباروری در برزیل، عوامل مهم در ایجاد ناباروری، واریکوسل، عفونت ها، اختلال هورمون های خون، عوامل ناشناخته، عوامل ایمنی(ایمونولوژیک)، انسداد، سرطان، ژنتیک و نارسائی بیضه بوده است.

آزمایش اسپرم یا نطفه

اولین آزمایش برای بررسی فرد نابارور، انجام آزمایش اسپرم یا نطفه می باشد. هیپوتالاموس و هیپوفیز در مغز و بیضه ها بطور منسجم با هم در تولید هورمون های مردانه و تولید نطفه سازی دخالت دارند. بیضه ها برای تحریک و ایجاد نطفه یا اسپرم نیاز به ترشح LH  و FSH از هیپوفیز دارند که ترشح این دو هورمون نیز تحت تاثیر ترشح  GNRH از هیپوتالاموس می باشند. LH با اثر روی سلولهای لیدیگ(LEYDIG CELL) باعث ترشح هورمون جنسی(تستوسترون) می شود و این موجب تولید نطفه (اسپرم) در بیضه و همچنین باعث صفات ثانویه در فرد می گردد. FSH،  با تحریک سلول های سرتولی موجب تقویت و حمایت در تولید اسپرم در بیضه می گردد.

تولید اسپرم

تولید اسپرم زمانی صورت می گیرد که غده هیپوفیز، هیپوتالاموس و بیضه ها سالم باشند. هرگونه بیماری یا اختلال در عمل این محور وجود داشته باشد، نطفه ساخته نمی شود. اگر بیضه دچار اختلال باشد با وجود ترشح هورمون ها، نطفه ساخته نمی شود و در نتیجه مقدار LH و FSH در خون بالا می رود و چنانچه هیپوتالاموس یا هیپوفیز دچار اختلال و بیماری باشند مقدارLH و FSH درخون کاهش می یابد یا ممکن است وجود نداشته باشد.

تولید روزانه نطفه (اسپرم) ۴۰ میلیون می باشد که با افزایش سن مقدار تولید آن کاهش می یابد. محل ذخیره نطفه ها یا اسپرم ها در اپیدیدیم (زائده ای روی بیضه) می باشد و در همین جا نطفه ها به حالت نرمال و طبیعی درمی آیند. نطفه ها پس از ۱۲ روز از این قسمت خارج می گردندو از طریق لوله های دو طرفه برنده نطفه ها که واز(VAS) نامیده می شود، وارد کیسه های منی می شوند.

ناباروری در مردان اسپرم

چه زمانی باید آزمایش اسپرم صورت گیرد؟

برای بررسی یک زوج نابارور، مرد باید دو بار بلافاصله ۱ تا ۲ هفته آزمایش اسپرم بدهد و آزمایش باید ۲ یا ۳ روز بعد از عمل جنسی انجام شود. اگر این فاصله طولانی تر شود، حجم منی زیاد خواهد بود و معمولا حرکت نطفه ها کم می شود و آزمایش صحیح نخواهد بود. اگر منی درآزمایشگاه داده شود، بهتر است و اگر در منزل تهیه می گردد، سریعا بمدت ۳۰ دقیقه نمونه به آزمایشگاه تحویل داده شود.

بررسی آزمایش اسپرم یا نطفه

در یک آزمایش اسپرم یا نطفه موارد ذیل باید توسط آزمایشگاه مورد بررسی قرار گیرد:

  1. رنگ، بو، PH و غلظت
  2. حجم منی
  3. حرکت اسپرم و سرعت آن
  4. شکل نطفه
  5. تعداد گلبول های سفید
  6. اندازه گیری فروکتوز، بخصوص اگر حجم منی کمتر از یک سی سی باشد.

اعداد طبیعی آزمایش اسپرم

طبق گزارش بهداشت جهانی یک آزمایش، در صورتی که اعداد آن به شرح زیر باشد طبیعی خواهد بود:

  1. حجم ۵/۱ سی سی
  2. غلظت نطفه ۱۵ میلیون در یک سی سی
  3. کل غلظت نطفه ۴۰ میلیون
  4. حرکت کل ۴۰ درصد
  5. حرکت سریع ۳۲ درصد
  6. نطفه های باحرکت یا زنده ۵۸ درصد
  7. شکل نطفه ۴ درصد
  8. تعداد گلبول های سفید زیر ۱۰ عدد

این نتیجه بررسی آزمایش اسپرم یا نطفه در ۸ کشور جهان است که از هر کشور قسمتی از جمعیت بارور آن کشور در آن شرکت داشته اند.

برای پرسش و پاسخ از دکتر روی لینک پرسش از دکتر کلیک کنید.

دکتر هوشنگ قوامی جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و ناباروری و ناتوانی جنسی مردان در تهران

سیستم پرسش و پاسخ

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش خود از دکتر می توانید از این قسمت استفاده کنید.پاسخ شما تا 5روز از طریق پیامک و ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد.
امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربرمسعود سه شنبه ۲۷ شهریور ۱۳۹۷ ۱۳:۴۲( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام دوساله اقدام ب بارداری داشتیم ولی موفق نبودیم.همسرم همه مراحل درمان طی کرده ومشکلی نداشته.خودمم چندین بار ازمایش اسپرم دادم که نرمال بوده.سونوی بیضه دادم که عکسشو براتون ضمیمه میکنم.دکتر سونوگرافی گفت واریکوسل درجه دو دارم.سوالم اینه که وقتی مشکلی در ازمایش اسپرم ندارم،داشتن یانداشتن واریکوسل مهمه؟؟
    1. تصویر کاربردکتر هوشنگ قوامیسه شنبه ۲۷ شهریور ۱۳۹۷ ۱۳:۴۲( 1 ماه پیش)
      عمل بايد انجام شود
  • تصویر کاربرناصر دوشنبه ۱۵ مرداد ۱۳۹۷ ۱۶:۲۲( 2 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با سلام . من ازمایش اسپرم دادم و ازواسپرمی تشخیص داده شد و نمونه برداری از بیضه راست انجام شد که فقط یک اسپرم زنده معلوم شد و دکرت گفتن انسدادی نیست و باید IVF انجام بدم به نظر شما اگر انجام بدم بچه دار میشم نمیدونم چکار کنم لطفا راهنمایی کنید ؟
    1. تصویر کاربردکتر هوشنگ قوامیدوشنبه ۱۵ مرداد ۱۳۹۷ ۱۶:۲۲( 2 ماه پیش)
      بله ولي شانس كم است
  • تصویر کاربرaref پنجشنبه ۲۱ تیر ۱۳۹۷ ۱۵:۵۲( 3 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام ميخواستم بپرسم ايا هيدروسل باعث نازايي و عقيم شدن ميشه يا نه نامزدم نزديكه ٢ سال ميشه هيدروسل داشتن و تازگي عملش كردن ايا ممكنه عقيم بشه و نازايي صورت بگيره خييلي از اين بابت نگرانم ممنون ميشم جواب بدين
    1. تصویر کاربردکتر هوشنگ قوامیپنجشنبه ۲۱ تیر ۱۳۹۷ ۱۵:۵۲( 3 ماه پیش)
      خير نمي شود
  • تصویر کاربرعلی جمعه ۱۱ خرداد ۱۳۹۷ ۱۸:۰۹( 4 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با سلام- بنده پس از آزمایشات مختلف متوجه شدم که دچار آزواسپرمی از نوع انسدادی می باشم می باشم - در بیضه بنده اسپرم وجود دارد ولی به گفته پزشک معالج قبلی لوله خروجی مسدود یا قطع می باشد - یکبار هم Ivf انجام داده ام و نمونه اسپرم گرفته شده از بیضه بنده کیفیت خوبی داشت ولی متاسفانه موفق به بچه دار شدن از این راه نشدم- همسر بنده هم بدلیل راه دشوار عمل ivfدیگر تمایلی به انجام ivf ندارد - می خواستم راهنمایی بفرمایید که من از راه عمل جراحی می توانم به طور طبیعی بچه دار بشوم یا نه ؟؟؟؟؟
    1. تصویر کاربردکتر هوشنگ قوامیجمعه ۱۱ خرداد ۱۳۹۷ ۱۸:۰۹( 4 ماه پیش)
      شانس عمل رفع انسداد كم مي باشد ولي يك بار امتحان كنيد تلفن مطب ٨٨٥٠١٠٨٣
  • تصویر کاربرحسین شنبه ۱۱ فروردین ۱۳۹۷ ۱۸:۱۳( 6 ماه پیش) مشاهده پرسش
    salam khedmate shoma man bazi vaghta ke tahrik misham vali erza nemisham darde shadidi dar nahiyey bizam vasam pish miyad ke didam toye saiteton gofte bodin moshgeli nist va tabiyea sole man ine ke agar chand sate bad az inke in vaziyat pish miya vase bardari eghdam konim 1. inke aya in momkene baeha baese sadame be janin beshe va momkeni base ekhtelale koromozoni beshe
    1. تصویر کاربردکتر هوشنگ قوامیشنبه ۱۱ فروردین ۱۳۹۷ ۱۸:۱۳( 6 ماه پیش)
      لطفا سوال خود را به فارسي ارسال كنيد ، تشكر
  • تصویر کاربرعبدالمهدی دوشنبه ۱۶ بهمن ۱۳۹۶ ۱۰:۲۰( 8 ماه پیش) مشاهده پرسش
    باسلام اگه امکان داره آزمایش اینجانب که 39 یالم است رو مطالعه نمایید تشکر
    1. تصویر کاربردکتر هوشنگ قوامیدوشنبه ۱۶ بهمن ۱۳۹۶ ۱۰:۲۰( 8 ماه پیش)
      أزمايش كاملا طبيعي مي باشد
  • تصویر کاربرسجاد پنجشنبه ۳۰ آذر ۱۳۹۶ ۱۴:۱۴( 9 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید آیا بعد عمل rpland بخاطر سرطان بیضه عدم خروج منی تا آخر عمر هست یا بعد مدتی برطرف می شود(چند نفری بمن گفتند بعد شش ماه خوب میشود)؟
    1. تصویر کاربردکتر هوشنگ قوامیپنجشنبه ۳۰ آذر ۱۳۹۶ ۱۴:۱۴( 9 ماه پیش)
      تا آخر عمر مي باشد
  • تصویر کاربرمحمد چهارشنبه ۱ آذر ۱۳۹۶ ۱۶:۵۲( 10 ماه پیش) مشاهده پرسش
    مشکل حرکتی دارم
    1. تصویر کاربردکتر هوشنگ قوامیچهارشنبه ۱ آذر ۱۳۹۶ ۱۶:۵۲( 10 ماه پیش)
      ممكن است واريكوسل داشته باشيد
  • تصویر کاربرسعید پنجشنبه ۱۸ آبان ۱۳۹۶ ۱۴:۵۳( 11 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با سلام من مبتلا به کوچکی بیضه و عقیمی هستم البته اینو دکترا گفتن.حتی زیر تیغ عمل جراحی رفتم و هیچی نیست فاقد اسپرم هستم.گفتن وقتی بچه بودی اوریون گرفتی.میخواستم بدون ایا راهی واسم درمان هستش؟
    ایا دوایی یا درمانی در این خصوص وجود دارد.
    1. تصویر کاربردکتر هوشنگ قوامیپنجشنبه ۱۸ آبان ۱۳۹۶ ۱۴:۵۳( 11 ماه پیش)
      متأسفانه راهي وجود ندارد
  • تصویر کاربرحسین پنجشنبه ۱۸ آبان ۱۳۹۶ ۱۶:۱۴( 11 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با سلام و عرض ادب خدمت استاد گرامی
    استاد اینجانب 27ساله هستم از 15سالگی به یکباره سوزش شدید در موقع ادرار احساس شد وبعد معلوم شد که سنگ کلیه بوده از آن موقع تا کنون سوزش رو دارم اسپرمم کیفیت نداره و سه ساله که ازدواج کردم بارور نشدیم ضمنن منی زرد رنگی دارم مقداری هم زود انزالی و گاهی هم عدم نعوظ....
    1. تصویر کاربردکتر هوشنگ قوامیپنجشنبه ۱۸ آبان ۱۳۹۶ ۱۶:۱۴( 11 ماه پیش)
      آزمايش اسپرم بدهيد و براي زود انزالي روزي يك قرص پاروكستين به مدت دو ماه ميل كنيد
درحال دریافت اطلاعات