انواع سنگ کلیه و تشخیص آن

سنگ های سیستم دستگاه ادراری یا همان سنگ کلیه زمانی تشکیل می شوند که حجم ادرار کم شود و مواد تشکیل دهنده سنگ در ادرار افزایش یابد. خوردن مایعات کم و در نتیجه کاهش مایعات بدن شانس ابتلا به سنگ ها را افزایش می دهد.

۱ نفر از ۲۰ نفر در طول زندگی خود مبتلا به سنگ کلیه و یا سنگ های سیستم ادراری می شود. در بعضی شرایط پزشکی نظیر نقرس در فرد و بعضی داروها، شانس بیمار برای ابتلا به سنگ کلیه بالا می برد. سنگ کلیه اگر زود درمان شود، ضایعه ای به کلیه نمی رساند.

خوردن غذای کم نمک،پروتئین های حیوانی، کلسیم و اگزالات مانع از تشکیل سنگ کلیه می شود.

انواع سنگ کلیه

  1. سنگهای اسیداوریکی : با کم خوردن پروتئین های حیوانی شانس ابتلا به سنگ اسید اوریکی کاهش می یابد.
  2. سنگ های فسفات کلسیم : کم خوردن نمک ، پروتئین، کلسیم باعث کاهش شانس سنگ سازی می شود.
  3. سنگ های اگزالات کلسیم : خوردن کمتر نمک، پروتئین؛ اگزالات باعث کاهش سنگ فوق می شود.

سدیم در نمک و فلفل وجود دارد. نمک در سوپ، کنسرو، غذاهای بسته بندی شده و  FAST FOOD سبزیجات و گوشت وجود دارد.

شیوع و شانس سنگ کلیه در دنیا رو به افزایش است. تغییر در رژیم غذایی ممکن است، کلید اصلی در جلوگیری از تشکیل سنگ کلیه باشد. شیوع و شانس این سنگ ها از سال ۱۹۶۴ تا ۱۹۷۲ دو برابر شده است. با سن، نژاد شیوع و شانس ابتلا به سنگ کلیه تفاوت می کند. سن شیوع سنگ های کلیه ۳۰-۵۰ سالگی می باشد. تشکیل سنگ به فاکتورهای محیطی و ژنتیکی ارتباط دارد.

عکس رادیوگرافی سنگ کلیه

فاکتورهای محیطی شامل رژیم غذایی، آب و هوا هستند. غذاهای ذرت دار شانس ابتلا به سنگ کلیه  را بالا می برد. افزایش درجه حرارت محیط باعث تشکیل سنگ کلیه می شود. شیوع سنگ کلیه را در سربازان آمریکایی که به هنگام جنگ کویت اعزام شده بودند گزارش کرده اند. افزایش سنگ در سنین بالا کاهش می یابد. دیابت، چاقی، فشار خون، نارسایی مزمن کلیه و بیماری های قلبی عوامل مساعد کننده هستند. سنگ کلیه بر حسب اندازه، محل، مشخصات رادیولوژیکی، علت و اتیولوژی، ترکیب سنگ و شانس عود و برگشت سنگ تقسیم بندی می شوند.

اندازه سنگ ها به ترتیب ۵ میلی متر، ۵ تا ۱۰ میلی متر، ۱۰ تا ۲۰ میلی متر و بیشتر از ۲۰ میلی متر طبقه بندی می شوند. طول میزراه (حالب) بر حسب قد افراد تفاوت دارد، ولی در مورد ۲۵ سانتی متر اتفاق نظر وجود دارد. وقتی سنگ در کلیه تشکیل شد، ۹۰ درصد امکان دفع آن  از میزراه(حالب) وجود دارد. در هنگام دفع سنگ از حالب، درد شدید پهلو (کولیک کلیوی) ایجاد می شود، که تنها راه تسکین درد تزریق مورفین می باشد.

مشخصات سنگ کلیه با عکس رادیوگرافی

با گرفتن عکس ساده شکم، سنگ یا درد کلیه، میزراه، مثانه و گاهی در مجرای ادرار دیده می شود. بر حسب مواد تشکیل دهنده سنگ، ممکن است سنگ در عکس به خوبی یا اصلا دیده نشود.

سنگ هایی که در عکس ها دیده می شوند

  • سنگ های اوگزالات کلسیم دهیدرات
  • کلسیم فسفات
  • کلسیم اوگزالات منو هیدرات

سنگ هایی که بطور ضعیف در عکس دیده می شوند

  • مگنزیم- آمونیوم- فسفات
  • آپتات
  • سیستین

سنگ هایی که در عکس دیده نمی شوند

  • سنگ های اسید اوریک
  • اورات آمونیوم
  • گزانتین
  • سنگ های ایجاد شده بعلت بعضی داروها
درمان سنگ کلیه
این سنگ شاخ گوزنی کلیه چپ بیمار ۵۰ ساله است که قرار بوده است کلیه وی را خارج کنند که اینجانب سنگ های او را خارج کرده و پس از عمل عکس رنگی کلیه گرفته شده است و کلیه وی به خوبی کار به کار افتاده است.

علت و عوامل ایجادکننده سنگ کلیه

  • عفونت
  • عوامل غیرعفونی
  • اختلالات ژنتیک
  • بعضی داروها
  • بیماری های هیپرپاراتیروئیدیسم، نفروکلسیوز، بیماریهای گوارشی(کرون،سوء تغذیه،برداشتن قسمتی از روده و هیپراوگزالوریا
  • تنگی محل اتصال حالب به لگنچه (حفره ای در کلیه که ادرار در آن جمع می شود)
  • تنگی حالب
  • برگشت ادرار به کلیه ها
  • کلیه های نعل اسبی
  • اسیدوز کلیوی

سنگ هایی که در زمینه اختلال ژنتیک بوجود می آیند، سیستین و گزانتین می باشند. سنگ های عفونی مثل سنگ آمونیوم اورات و غیرعفونی مثل اوگزالات کلسیم هستند. جنبه های متابولیک در تشکیل سنگ های سیستم دستگاه ادراری (سنگ کلیه) بسیار با اهمیت می باشد.

سنگ های کلیه

چه کسانی در معرض و شانس ابتلا به سنگ کلیه هستند؟

وضعیت شانس و ریسک تشکیل سنگ کلیه موضوع مهمی است، چون احتمال عود و رشد سنگ وجود دارد و درمان داروئی لازم الاجرا می باشد. ۵۰ درصد افراد مستعد سنگ سازی یک بار در طول عمر خود مبتلا به عود سنگ می شوند. بیماری عود سنگسیستم ادراری(سنگ کلیه)در بیش از ۱۰ درصد بیماران مشاهده می شود. بچه ها و افراد جوانی که دچار سنگ سیستم ادراری می شوند، درمعرض شانس ابتلا به عود سنگ می باشند. سنگ هایی که در زمینه عفونت مثل سنگ های اسید اوریکی و سنگ های ارثی بوجود می آیند؛ شانس عود درآنها بالا می باشد.

تشخیص سنگ کلیه

بیمارانی که مبتلا به سنگ های ادراری هستند، ممکن است به علت درد پهلو (کولیک کلیوی)، تهوع، استفراع و گاهی اوقات تب مراجعه کنند و ممکن است بدون هیچگونه علامتی باشند. برای تشخیص بیماری، بررسی استاندارد و قابل قبول، گرفتن شرح حال و امتحان بالینی بیمار الزامی باشد. تشخیص کلینیکی به گرفتن عکس امکان پذیر می باشد. چنانچه سونوگرافی در دسترس باشد، باید به عنوان اولین قدم تشخیصی مورد استفاده قرار گیرد. اگر درد تسکین یابد، ارزیابی های تصویری نباید به تاخیر افتد.

سونوگرافی در حدود ۸۵ تا ۱۰۰ درصد دقیق می باشد. عکس ساده ۷۰ تا۸۰ درصد اختصاصی می باشد. سی تی اسکن بدون تزریق برای تشخیص وجود سنگ استاندارد بوده و جایگزین عکس رنگی تزریقی شده. اگر سی تی اسکن بدون تزریق ، سنگ نشان نداد، باید به فکر علت دیگری برای درد بیمار شد و علت آن بررسی شود. سی تی اسکن در مقایسه با عکس رنگی ۱۰۰ درصد دقیق تر می باشد.

سی تی اسکن با ماده حاجب سنگ های بزرگتر از ۳ میلی لیتر را ۱۰۰ درصد تشخیص می دهد.

تجزیه و آنالیز سنگ در تمام بیماران باید انجام شود.

تجزیه سنگ برای بار دوم در موارد ذیل انجام می شود

  • عود سنگ در حالیکه بیمار تحت درمان برای پیشگیری می باشد
  • عود سریع و زودرس بعد از درمان و از بین بردن سنگ سیستم دستگاه ادراری
  • عود سنگ سیستم ادراری بعد از یک مدت طولانی

درمان درد پهلو در بیماران مبتلا به سنگ ادراری

تسکین درد، اولین قدم درمانی در بیماران مبتلا به درد پهلو می باشد. داروهای ضد درد و التهاب(NSAIDS) در بیماران با درد پهلو موثر می باشد. این دسته داروها دارای اثر ضد درد بهتری نسبت به مواد مخدر می باشند، در کوتاه مدت بیماری که این داروها را استفاده می کند، نیازی به استفاده از داروی دیگری نخواهد داشت. برای سنگ هایی که در میزراه (حالب) هستند و انتظار می رود که خود به خود دفع شوند، شیاف یا قرص NSAID مثل (دیکلوفناک) ممکن است التهاب را کاهش داده و مانع از عود شود.

 

برای پرسش و پاسخ از دکتر روی لینک پرسش از دکتر کلیک کنید.

دکتر هوشنگ قوامی جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و ناباروری و ناتوانی جنسی مردان در تهران

0

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش خود از دکتر می توانید از این قسمت استفاده کنید.پاسخ شما تا 5روز از طریق پیامک و ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد.

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر الهام شنبه ۲۹ تیر ۹۸( 2 ماه پیش) مشاهده پرسش
    باسلام و عرض ادب
    اگر شخص ۶۳ساله دیابتی دچار این مشکل شده باشد در مصرف چه غذاهایی محدودیت دارد و چه چیزی بخورد؟ باسپاس
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی جمعه ۲۸ تیر ۹۸( 2 ماه پیش)
      1. مصرف گوشت و نمك محدود شود
    2. تصویر کاربر الهام شنبه ۲۹ تیر ۹۸( 2 ماه پیش)
      سپاس فراوان
    3. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی شنبه ۲۹ تیر ۹۸( 2 ماه پیش)

      خواهش مي كنم

    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر vadoud شنبه ۲۹ تیر ۹۸( 2 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با عرض سلام
    من سنگ کلیه ۱۴ میل داخل کلیه دارم آیا ممکن است سنگ با این اندازه وارد لوله حالب شود ؟
    ۲روز دیگر وقت سنگ شکن برون اندامی دارم
    ممنون میشم از جوابتون
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی شنبه ۲۹ تیر ۹۸( 2 ماه پیش)

      خير نمي شود

  • تصویر کاربر مهدی شنبه ۲۹ تیر ۹۸( 2 ماه پیش) مشاهده پرسش
    پسر ۲۴ساله دراثرخوردن زمین چندین روزاست خون درادرارم مشاهده میکنم.صبحها بیشتر در طول روز با مصرف مایعات کمتر.با مراجعه به پزشک و آزمایش و سونوگرافی همه چیز طبیعی تشخیص داده شده برای اطمینان عکس رنگی باید گرفته شود.نگران و دچار استرس شده ام.لطفا راهنمایی بفرمایید.چه اقداماتی باید انجام دهم تشخیص شما چیست؟با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی شنبه ۲۹ تیر ۹۸( 2 ماه پیش)

      عكس لازم نيست خوب مي شويد

  • تصویر کاربر Jamal چهارشنبه ۲ مرداد ۹۸( 2 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام روزتون بخیر مشکل سنگ کلیه دارم سونوگرافی دا م نتیجه رو مینویسم ممنون میشم بگین چیکار کنم اقای دکتر...هیدرو نفروز گردید یک در کلیه چپ مشهود است . یک سنگ به سایز ۸ mmدرuvj حالب چپ مشهود است.
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی چهارشنبه ۲ مرداد ۹۸( 2 ماه پیش)

      بايدtul كنيد

  • تصویر کاربر فرهاد جمعه ۴ مرداد ۹۸( 2 ماه پیش) مشاهده پرسش
    باسلام
    در جواب سیتی اسکن من درج شده کلیه راست دارای سنگ10 mm میباشد .
    سوالم اینست کلیه راست من در کجا ی بدن من میباشد.
    چون درد من در طرف سمت چپ بدن من می باشد .
    از شما سپاسگزارم
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی جمعه ۴ مرداد ۹۸( 2 ماه پیش)

      درد به علت عضله مي باشد

  • تصویر کاربر محیا شنبه ۱۵ تیر ۹۸( 3 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام دخترم مبتلا به سیستینوری و تحت درمان دارویی آیا امکان دارد با تحت نظر بودن در آینده کلیه خود را از دست بدهد آیا این افراد توانایی بچه دار شدن در آینده را دارند
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی شنبه ۱۵ تیر ۹۸( 3 ماه پیش)

      بچه دار مي شود وكليه خوب مي شود

  • تصویر کاربر مجتبی چهارشنبه ۱۹ تیر ۹۸( 3 ماه پیش) مشاهده پرسش
    اقای دکتر با عرض خسته نباشی من دو سال پیش سنگ شکن کردم با سوند دابل جی تز تقریبن دود دو ماه بعد از ان تا به امروز احساس گرفتگی در حالب و کلیه دارم و متاسفانه تا به حال نتوانستم ب پزشک مراجعه کنم ایا به نظر شما خطر ناک است؟
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی چهارشنبه ۱۹ تیر ۹۸( 3 ماه پیش)

      خير خطرناك نيست

  • تصویر کاربر هادی سه شنبه ۱۱ تیر ۹۸( 3 ماه پیش) مشاهده پرسش
    من از نوجوانی دارای سنگ کلیه هستم الان 40 ساله هستم ، از چهار سال گذشته دچار بیماری گوارشی زخم معده و در کبد شدم ومنجر به هموروید شد.الان کمی بهبود یافته ام از درد گوارشی .گهگاهی اسیدی بودن معده است که سرکه سیب یا لیمو می خورم. البته هر سال یکبار سنگ شکن رفتم برای سنگ های کلیه و حالب. یعنی تعداد مراجعات به دوبار حتی سه بار افزایش پیدا کرده است. در طول این مدت من متوجه شدم با خوردن مواد گوشتی و تخم مرغ و ماهی بلافاصله بعد از 12 ساعت ذرات نارنجی رنگی در ادرار من دیده می شود و خیلی زیاد ، من در شهر ارومیه به پیش دکتر متخصص بیمارستان رفتم ایشان آزمایش نوشت و لی قبل آزمایش هم سیترات پتاسیم و قرص هیدرو کاریا پتاسیم با آلپریزول تجویز کرد و گفت با خوردن این دارو ها مشکلی نیست می توانید گوشت بخورید .بعد از خوردن این ترکیبات ادرار من زیاد می شود ورنگ ادراربی رنگ و اثری از سنگ های ناشی خوردن مواد گوشتی نمی بینم . هم اکنون برای تحصیل در خارج کشور هستم مصرف نمک و روغن را کم کردم و پیاد روی زیادی دارم فقط یکبار دچار سنگ کلیه دردناک شدم در دو سال گذشته. ولی بعد از خوردن مواد پروتینی فروا سنگ ریز های قرمز رنگ در ادار ظاهر می شود. هر هفته یکبار این داروها را مصرف می کنم تا ذارت قرمز از کلیه و مثانه شستشو شود. ph ادرار هم همیشه 5 است. سوال من این است آیا من مشکل کبدی دارم که باعث این مشکل می شود یا مشکل اسیدی ادرار است. چون به شدت این مساله مرا نگران کرده است. واقعا تجمع این ذرات و درد های ناشی از آن ، اگر به سنگبزرگ تبدیل بشود باعث نگرانی است. من می خواهم این مشکل ریشه ای حل بشود؟ آیا راه حلی دارد یا خیر ؟ آیا تشخیص های قبلی درست بوده یا صرفا مسکنی برای من؟ در ضمن به تناوب باکتری های ادرار زیاد و کم می شود. هیلا باکتری ها معده نرمال است. تری گلسیرد زیر 200 است. قند ناشتا زیر 100 است. اضافه وزن 20 کیلو دارم. قدم 160 وزنم 85 است. البته استرس زندگی در خارج هم است. ولی این مشکل از ایران شروع شده بود. بیماری های ویروسی نظیر ایدز هم ندارم. واکسن هپاتیت هم ایران زدم. واکسن آنفولانزا هم هر سال می زنم. درد سبکی هم در طرف راست شکمی گهگاهی بعد از خوردن غذا دارم. در ضمن از همه مهمتر جوش های پشتی هم دارم و غذاهای نظیر گردو و کنجد در معده من هضم نمی شود وبطور متناوب دچار اسهال می شوم بعد از آخرین کی او ال حالب (سنگ شکن حالب)، برای اسهال ها دکتر گفت نشان عفونت نیست .که با خوردن عسل و موز بر طرف می شود.
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی سه شنبه ۱۱ تیر ۹۸( 3 ماه پیش)

      مراجعه كنيد

  • تصویر کاربر ذاکری یکشنبه ۹ تیر ۹۸( 3 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با عرض سلام و خسته نباشید
    در آزمایشاتی که از سال 96 تا به حال انجام داده ام کراتینین خون نزدیک مرز است به طور میانگین حدود 1mg/dL ولی BUN خون طبیعی است و حدود 16mg/dL است. آیا باید پیگیری کنم و مشکلی وجود دارد؟ و برای پیشگیری از نارسایی کلیه باید کاری انجام دهم؟
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی یکشنبه ۹ تیر ۹۸( 3 ماه پیش)

      پيگيري لازم نيست

  • تصویر کاربر علی سه شنبه ۴ تیر ۹۸( 3 ماه پیش) مشاهده پرسش
    باسلام
    عمل pcnl انجام دادم و جنس سنگم کلسیمی می باشد،برای جلوگیری از تشکیل سنگ مجدد یا دفع سنگ ریزهای باقی مانده پودر پتاسیم سیترات خوب است؟چه مقدار در روز باید مصرف کرد؟ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی سه شنبه ۴ تیر ۹۸( 3 ماه پیش)

      بله خوب است

    2. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی سه شنبه ۴ تیر ۹۸( 3 ماه پیش)

      بله خوب است

    3. نمایش سایر 1 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر