سنگ کلیه

انواع سنگ کلیه و تشخیص آن

سنگ های سیستم دستگاه ادراری یا همان سنگ کلیه زمانی تشکیل می شوند که حجم ادرار کم شود و مواد تشکیل دهنده سنگ در ادرار افزایش یابد. خوردن مایعات کم و در نتیجه کاهش مایعات بدن شانس ابتلا به سنگ ها را افزایش می دهد.

۱ نفر از ۲۰ نفر در طول زندگی خود مبتلا به سنگ کلیه و یا سنگ های سیستم ادراری می شود. در بعضی شرایط پزشکی نظیر نقرس در فرد و بعضی داروها، شانس بیمار برای ابتلا به سنگ کلیه بالا می برد. سنگ کلیه اگر زود درمان شود، ضایعه ای به کلیه نمی رساند.

خوردن غذای کم نمک،پروتئین های حیوانی، کلسیم و اگزالات مانع از تشکیل سنگ کلیه می شود.

انواع سنگ کلیه

  1. سنگهای اسیداوریکی : با کم خوردن پروتئین های حیوانی شانس ابتلا به سنگ اسید اوریکی کاهش می یابد.
  2. سنگ های فسفات کلسیم : کم خوردن نمک ، پروتئین، کلسیم باعث کاهش شانس سنگ سازی می شود.
  3. سنگ های اگزالات کلسیم : خوردن کمتر نمک، پروتئین؛ اگزالات باعث کاهش سنگ فوق می شود.

سدیم در نمک و فلفل وجود دارد. نمک در سوپ، کنسرو، غذاهای بسته بندی شده و  FAST FOOD سبزیجات و گوشت وجود دارد.

شیوع و شانس سنگ کلیه در دنیا رو به افزایش است. تغییر در رژیم غذایی ممکن است، کلید اصلی در جلوگیری از تشکیل سنگ کلیه باشد. شیوع و شانس این سنگ ها از سال ۱۹۶۴ تا ۱۹۷۲ دو برابر شده است. با سن، نژاد شیوع و شانس ابتلا به سنگ کلیه تفاوت می کند. سن شیوع سنگ های کلیه ۳۰-۵۰ سالگی می باشد. تشکیل سنگ به فاکتورهای محیطی و ژنتیکی ارتباط دارد.

عکس رادیوگرافی سنگ کلیه

فاکتورهای محیطی شامل رژیم غذایی، آب و هوا هستند. غذاهای ذرت دار شانس ابتلا به سنگ کلیه  را بالا می برد. افزایش درجه حرارت محیط باعث تشکیل سنگ کلیه می شود. شیوع سنگ کلیه را در سربازان آمریکایی که به هنگام جنگ کویت اعزام شده بودند گزارش کرده اند. افزایش سنگ در سنین بالا کاهش می یابد. دیابت، چاقی، فشار خون، نارسایی مزمن کلیه و بیماری های قلبی عوامل مساعد کننده هستند. سنگ کلیه بر حسب اندازه، محل، مشخصات رادیولوژیکی، علت و اتیولوژی، ترکیب سنگ و شانس عود و برگشت سنگ تقسیم بندی می شوند.

اندازه سنگ ها به ترتیب ۵ میلی متر، ۵ تا ۱۰ میلی متر، ۱۰ تا ۲۰ میلی متر و بیشتر از ۲۰ میلی متر طبقه بندی می شوند. طول میزراه (حالب) بر حسب قد افراد تفاوت دارد، ولی در مورد ۲۵ سانتی متر اتفاق نظر وجود دارد. وقتی سنگ در کلیه تشکیل شد، ۹۰ درصد امکان دفع آن  از میزراه(حالب) وجود دارد. در هنگام دفع سنگ از حالب، درد شدید پهلو (کولیک کلیوی) ایجاد می شود، که تنها راه تسکین درد تزریق مورفین می باشد.

مشخصات سنگ کلیه با عکس رادیوگرافی

با گرفتن عکس ساده شکم، سنگ یا درد کلیه، میزراه، مثانه و گاهی در مجرای ادرار دیده می شود. بر حسب مواد تشکیل دهنده سنگ، ممکن است سنگ در عکس به خوبی یا اصلا دیده نشود.

سنگ هایی که در عکس ها دیده می شوند

  • سنگ های اوگزالات کلسیم دهیدرات
  • کلسیم فسفات
  • کلسیم اوگزالات منو هیدرات

سنگ هایی که بطور ضعیف در عکس دیده می شوند

  • مگنزیم- آمونیوم- فسفات
  • آپتات
  • سیستین

سنگ هایی که در عکس دیده نمی شوند

  • سنگ های اسید اوریک
  • اورات آمونیوم
  • گزانتین
  • سنگ های ایجاد شده بعلت بعضی داروها
درمان سنگ کلیه

این سنگ شاخ گوزنی کلیه چپ بیمار ۵۰ ساله است که قرار بوده است کلیه وی را خارج کنند که اینجانب سنگ های او را خارج کرده و پس از عمل عکس رنگی کلیه گرفته شده است و کلیه وی به خوبی کار به کار افتاده است.

علت و عوامل ایجادکننده سنگ کلیه

  • عفونت
  • عوامل غیرعفونی
  • اختلالات ژنتیک
  • بعضی داروها
  • بیماری های هیپرپاراتیروئیدیسم، نفروکلسیوز، بیماریهای گوارشی(کرون،سوء تغذیه،برداشتن قسمتی از روده و هیپراوگزالوریا
  • تنگی محل اتصال حالب به لگنچه (حفره ای در کلیه که ادرار در آن جمع می شود)
  • تنگی حالب
  • برگشت ادرار به کلیه ها
  • کلیه های نعل اسبی
  • اسیدوز کلیوی

سنگ هایی که در زمینه اختلال ژنتیک بوجود می آیند، سیستین و گزانتین می باشند. سنگ های عفونی مثل سنگ آمونیوم اورات و غیرعفونی مثل اوگزالات کلسیم هستند. جنبه های متابولیک در تشکیل سنگ های سیستم دستگاه ادراری (سنگ کلیه) بسیار با اهمیت می باشد.

سنگ های کلیه

چه کسانی در معرض و شانس ابتلا به سنگ کلیه هستند؟

وضعیت شانس و ریسک تشکیل سنگ کلیه موضوع مهمی است، چون احتمال عود و رشد سنگ وجود دارد و درمان داروئی لازم الاجرا می باشد. ۵۰ درصد افراد مستعد سنگ سازی یک بار در طول عمر خود مبتلا به عود سنگ می شوند. بیماری عود سنگسیستم ادراری(سنگ کلیه)در بیش از ۱۰ درصد بیماران مشاهده می شود. بچه ها و افراد جوانی که دچار سنگ سیستم ادراری می شوند، درمعرض شانس ابتلا به عود سنگ می باشند. سنگ هایی که در زمینه عفونت مثل سنگ های اسید اوریکی و سنگ های ارثی بوجود می آیند؛ شانس عود درآنها بالا می باشد.

تشخیص سنگ کلیه

بیمارانی که مبتلا به سنگ های ادراری هستند، ممکن است به علت درد پهلو (کولیک کلیوی)، تهوع، استفراع و گاهی اوقات تب مراجعه کنند و ممکن است بدون هیچگونه علامتی باشند. برای تشخیص بیماری، بررسی استاندارد و قابل قبول، گرفتن شرح حال و امتحان بالینی بیمار الزامی باشد. تشخیص کلینیکی به گرفتن عکس امکان پذیر می باشد. چنانچه سونوگرافی در دسترس باشد، باید به عنوان اولین قدم تشخیصی مورد استفاده قرار گیرد. اگر درد تسکین یابد، ارزیابی های تصویری نباید به تاخیر افتد.

سونوگرافی در حدود ۸۵ تا ۱۰۰ درصد دقیق می باشد. عکس ساده ۷۰ تا۸۰ درصد اختصاصی می باشد. سی تی اسکن بدون تزریق برای تشخیص وجود سنگ استاندارد بوده و جایگزین عکس رنگی تزریقی شده. اگر سی تی اسکن بدون تزریق ، سنگ نشان نداد، باید به فکر علت دیگری برای درد بیمار شد و علت آن بررسی شود. سی تی اسکن در مقایسه با عکس رنگی ۱۰۰ درصد دقیق تر می باشد.

سی تی اسکن با ماده حاجب سنگ های بزرگتر از ۳ میلی لیتر را ۱۰۰ درصد تشخیص می دهد.

تجزیه و آنالیز سنگ در تمام بیماران باید انجام شود.

تجزیه سنگ برای بار دوم در موارد ذیل انجام می شود

  • عود سنگ در حالیکه بیمار تحت درمان برای پیشگیری می باشد
  • عود سریع و زودرس بعد از درمان و از بین بردن سنگ سیستم دستگاه ادراری
  • عود سنگ سیستم ادراری بعد از یک مدت طولانی

درمان درد پهلو در بیماران مبتلا به سنگ ادراری

تسکین درد، اولین قدم درمانی در بیماران مبتلا به درد پهلو می باشد. داروهای ضد درد و التهاب(NSAIDS) در بیماران با درد پهلو موثر می باشد. این دسته داروها دارای اثر ضد درد بهتری نسبت به مواد مخدر می باشند، در کوتاه مدت بیماری که این داروها را استفاده می کند، نیازی به استفاده از داروی دیگری نخواهد داشت. برای سنگ هایی که در میزراه (حالب) هستند و انتظار می رود که خود به خود دفع شوند، شیاف یا قرص NSAID مثل (دیکلوفناک) ممکن است التهاب را کاهش داده و مانع از عود شود.

 

برای پرسش و پاسخ از دکتر روی لینک پرسش از دکتر کلیک کنید.

دکتر هوشنگ قوامی جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و ناباروری و ناتوانی جنسی مردان در تهران

سیستم پرسش و پاسخ

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش خود از دکتر می توانید از این قسمت استفاده کنید.پاسخ شما تا 5روز از طریق پیامک و ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد.
امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربررضا جمعه ۲۰ مهر ۱۳۹۷ ۱۴:۳۹( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    پسرم 7 ساله هست چند وقتی یبار سوزش میگیره بعد از چند روز خوب میشه هر وقت ازمایش داد عفونت ادراری هم نداشت بردیم شیراز مطب یه دکتر خودش سونو داخل مطبش داشت گفت سنگ 5 میلی با التهاب کلیه راست دارد یه سنگ 3 میلی در چپ دارد ادرار کامل خالی نمیشود یکم مثانه ضخیم شد این دکتر متخصص جراحی کلیه بزرگسالان بود خیلی ترسیدم بردمش پیش فوق تخصص کلیه کودکان اون فرستاد بیرون سونو دادیم گفت سنگ و التهاب و هیچ مشکلی ندارد بعد از ادرار هم از یک سی سی کمتر شاید ادرار موند ازمایشات هم گفتند اگزالاتش بالاست خیلی نگرانم که این یعنی چی یعنی بچم کلیه ش مشکل دارد تو رو خدا جوابم بدید بگین چکار کنم عکس سونو و ازمایش با دارو که دکتر داد میفرستم در صمن ورم معده یکم دارد ببینید دارو صرر ندارد
    1. تصویر کاربررضاپنجشنبه ۱۲ مهر ۱۳۹۷ ۱۶:۳۴( 2 هفته پیش)
      جواب ندادید
    2. تصویر کاربردکتر هوشنگ قوامیسه شنبه ۱۷ مهر ۱۳۹۷ ۱۳:۱۰( 2 هفته پیش)
      •  
    3. تصویر کاربررضاچهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۰۱:۴۵( 2 هفته پیش)
      جواب ندادید آقای دکتر
    4. تصویر کاربررضاچهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۰۱:۴۵( 2 هفته پیش)
      کجاست این جواب
    5. تصویر کاربردکتر هوشنگ قوامیجمعه ۲۰ مهر ۱۳۹۷ ۱۴:۳۹( 1 هفته پیش)

      نگران نباشيد مشكلي ندارند

    6. نمایش سایر 4 پاسخ
  • تصویر کاربرسید یکشنبه ۸ مهر ۱۳۹۷ ۱۳:۰۱( 3 هفته پیش) مشاهده پرسش
    اقای دکتر قوامی با سلام سن من 80 ورقم کراتینین برابر است با 1/3
    1. تصویر کاربردکتر هوشنگ قوامییکشنبه ۸ مهر ۱۳۹۷ ۱۳:۰۱( 3 هفته پیش)
      طبيعي
      است
  • تصویر کاربربهزاد یکشنبه ۸ مهر ۱۳۹۷ ۱۳:۴۲( 3 هفته پیش) مشاهده پرسش
    با سلام و احترام
    مادر بنده دچار سرطان معده هستن و یک ماهی هست که دچار آسیت شدن که روزانه تخلیه میکنیم. بعد آزمایش ها مشخص شد که مقدار کراتین 2.3 هستش که بعد یک هفته بروی 3.53 رسید اوره هم 32.4 هستش الان گفتن که باید دیالیز بشن. بنظر شما لازمه؟ دیالیز باید همیشگی باشه و یا یک بار کافیه؟ داروی گیاهی هم کنارش مصرف کنیم یا نه؟
    1. تصویر کاربردکتر هوشنگ قوامییکشنبه ۸ مهر ۱۳۹۷ ۱۳:۴۲( 3 هفته پیش)
      بايد دياليز شونند
  • تصویر کاربررحیم سه شنبه ۲۷ شهریور ۱۳۹۷ ۱۲:۳۳( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام اقای دکترمادرمن60سال داردکراتین 6.16است ایا بادارو جبران میشود راه درمان ش چیست
    1. تصویر کاربردکتر هوشنگ قوامیسه شنبه ۲۷ شهریور ۱۳۹۷ ۱۲:۳۳( 1 ماه پیش)
      درمان ندارد مصرف گوشت و نمك را قطع كند و دياليز شود
  • تصویر کاربرمحمد سه شنبه ۲۷ شهریور ۱۳۹۷ ۱۵:۱۸( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام جناب آقای دکتر، با آرزوی سلامتی

    دخترم تو چهار ماهگیه و هیدرونفروز گرید 5، حالب پیچ خورده. VCUG شده و برگشت ادرار داره. سه روز پیش برای اولین بار به دلیل تشخیص عفونت ادراری بستری شد (باید عرض کنم که حدودا از یکماه و نیمگی آنتی بیوتیک مصرف میکنه) و امروز هم اسکن هسته ای انجام شد جهت بررسی آسیب کلیه هاش، در هر صورت یک سوال داشتم. اگر تو این شرایط کلیه آسیب دیده باشه تو بدترین حالت چه اتفاقی میافته؟ آیا درمان شدنی هست؟ و اگر بله، آیا با دارو درمان میشه یا جراحی؟ خدایی نکرده بحث دیالیز یا پیوند میتونه پیش بیاد؟؟؟
    تشکر فراوان
    1. تصویر کاربردکتر هوشنگ قوامیسه شنبه ۲۷ شهریور ۱۳۹۷ ۱۵:۱۸( 1 ماه پیش)
      فورا عمل جراحي انجام شود
  • تصویر کاربراحسان پنجشنبه ۲۹ شهریور ۱۳۹۷ ۱۳:۱۲( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام. من قرص ویرابکس ۵۰۰ مصرف میکنم. ماهی ۳ روز و هر ۱۲ ساعت یکی
    بعد از مصرف ازمایش کراتین و bun میدم
    کراتین خونم طی ازمایشات از سال گذشته تا ب حال بین ۱ تا ۱/۳ متغییر بوده و bun خونم بین ۱۲ تا ۱۷
    لطفا میتونید لطف کنید بگید ک این قرص در صورت استفاده ب این شکل در اینده برای من مشکلی ب وجود میاره؟ و باعث نارسایی کلیه میشه؟
    1. تصویر کاربردکتر هوشنگ قوامیپنجشنبه ۲۹ شهریور ۱۳۹۷ ۱۳:۱۲( 1 ماه پیش)
      اين قرص را نمي شناسم
  • تصویر کاربراحسان پنجشنبه ۲۹ شهریور ۱۳۹۷ ۱۳:۱۴( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام. وقتتون بخیر
    من از هر از چندی از قرص ویرابکس استفاده میکنم و بعد ازمایش کراتین خون میدم
    ک معمولا بین ۱ تا ۱/۳ هستش. خواستم ببینم این قرص در صورت استفاده در طولانی مدت ب کلیه ها اسیب میرساند؟ ایا قرصی جایگزین برای این وجود داره؟
    1. تصویر کاربردکتر هوشنگ قوامیپنجشنبه ۲۹ شهریور ۱۳۹۷ ۱۳:۱۴( 1 ماه پیش)
      اين دارو را نمي شناسم
  • تصویر کاربرمحمد سه شنبه ۲۷ شهریور ۱۳۹۷ ۱۱:۲۴( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با سلام خدمت دکتر خسته نباشه انشاالله خداوند طول عمر همراه با سلامتی به شما اعطا نماید و ایام به کامتان باشد دکتر من نصف کلیه دارم و بهم گفتن از مصرف گوشت قرمز خوداری کنم آیا مصرف گوشت شتر مرغ برام ضرر داره با سپاس فراوان
    1. تصویر کاربردکتر هوشنگ قوامیسه شنبه ۲۷ شهریور ۱۳۹۷ ۱۱:۲۴( 1 ماه پیش)
      هر نوع گوشت ضرر دارد
  • تصویر کاربرامین سه شنبه ۲۷ شهریور ۱۳۹۷ ۱۱:۵۶( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر کراتین بدنم رو آزمایش یک ممیز چهار نشون داده مشکلی داره
    1. تصویر کاربردکتر هوشنگ قوامیسه شنبه ۲۷ شهریور ۱۳۹۷ ۱۱:۵۶( 1 ماه پیش)
      طبيعي است
  • تصویر کاربرمجید سه شنبه ۲۷ شهریور ۱۳۹۷ ۱۲:۱۶( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام و درود خدمت شما
    سونوگرافی:
    اکوی پارانشیم کلیه ها افزایش یافته است.
    هیدرونفروز خفیف کلیه راست مشاهده شد.
    ابعاد کلیه ها:
    راست طول ۹۶ و ضخامت پارانشیم ۱۳
    راست طول ۱۰۱ و ضخامت پارانشیم ۱۴
    کانون های اکوژن بدون سایه خلفی در هر دو کلیه مشاهده گردیده که ممکن است مطرح کننده renal sand باشد.
    ضخامت جدار مثانه افزایش یافته،
    حجم مثانه پر ۲۶۱ سی سی و مس از تخلیه ۲۲ سی سی میباشد.
    پروستات حجم ۱۹ سی سی دارد،
    نتایج آزمایش:
    Creatinin 1.26
    B.U.N 12
    PSA .71
    U/C No bacteria growth
    C.reactive protein&Rheumatiod:Negative
    امروز سی تی هم دادم،گفت سنگ ندارید.

    کلیه ,مثانه ام چه مشکلی دارد؟؟
    نیاز به چه داروهایی دارد؟؟
    سپاس از وقتی که میگذارید.
    1. تصویر کاربردکتر هوشنگ قوامیسه شنبه ۲۷ شهریور ۱۳۹۷ ۱۲:۱۶( 1 ماه پیش)
      جواب سوال شما طولاني است بايد مراجعه كنيد يا به پزشك نزديك
درحال دریافت اطلاعات