آیا سرطان بیضه کشنده است؟

فهرست مطالب
سرطان بیضه، زمانی که سلولهای بیضه غیرطبیعی(سرطانی) شوند، به عنوان یک بیماری ظاهر می شود. سرطان ممکن است در یک یا دو بیضه بوجود آید. سن ابتلا به سرطان بیضه 30 تا 35 سالگی است. دو نوع سرطان وجود دارد، سمی نوما و غیرسمی نوما.

علائم سرطان بیضه

علت سرطان در بیضه ها ناشناخته است ولی عواملی که فرد را در شانس و ریسک ابتلا به سرطان بیضه قرار می دهد، بیضه های نزول نکرده، موارد غیرطبیعی مادرزادی در کلیه و آلت تناسلی و سابقه سرطان بیضه در فامیل می باشند. سرطان در بیضه ها اغلب توسط بیمار بصورت یک توده یا تورم در بیضه تشخیص داده می شود.

  • از مشخصه های سرطان بیضه ، بزرگی بیضه، معمولا بدون درد می باشد ولی گاهی درد در بیضه، درد ناحیه کشاله ران و تجمع مایع در کیسه بیضه(اسکروتوم) دیده می شود. تشخیص سرطان بیضه توسط بیمار و انجام سونوگرافی می باشد.
  •  درجه نفوذپذیری سرطان در بدن به غدد لنفاوی شکم و سینه می باشد که با سی تی اسکن و MRI قابل تشخیص است.
  • بعضی سرطان های بیضه از خود ماده ای ترشح می کند که وارد خون شده و با اندازه گیری این ماده در خون نوع سرطان را قبل ازعمل می توان تشخیص داد و به آن (TUMOR MARKER)گویند.
  • تقسیم بندی درجه بندی سرطان از صفر تا سه می باشد. درجه 3 سرطان بسیار پیشرفته است.
  • علائم بیمار به صورت درد پایین شکم یا کشاله ران، احساس سنگینی در کیسه بیضه(اسکروتوم)،بزرگی و تورم بیضه و از بین رفتن بیضه می باشد.

سرطان بیضه

  • درمان بر حسب نوع سرطان تفاوت می کند. 4 نوع درمان استاندارد شامل اشعه درمانی، شیمی درمانی، پیگیری بیمار . جراحی وجود دارد.
  • چون بعد از درمان شانس عود سرطان وجود دارد، بیمار باید مورد پی گیری قرار گیرد، در صورت عود سرطان، شیمی درمانی و جراحی تواما ” باید صورت گیرد.
  • پیش آگهی بر حسب نوع سرطان، درجه نفوذپذیری(دست اندازی سرطان) و تعداد و اندازه غدد لنفاوی گرفتارشده شکم دارد.

آیا سرطان بیضه کشنده است؟

سرطان بیضه از دسته سرطان هایی است که در صورت تشخیص در مراحل اولیه به راحتی قابل درمان است و بیمار می تواند طول عمر عادی داشته باشد. این سرطان حتی در مراحل پیشرفته نیز قابل درمان است اما تاثیرات دائمی بر کیفیت زندگی جنسی بیمار می تواند بگذارد.

بقای سرطان بیضه

میزان بقا در بیماران مبتلا بیش از 96 درصد است که همین امر نشان دهنده درصد بسیار کم مرگ بر اثر سرطان بیضه است.

سرطان بیضه و ناباروری

درمان ممکن است باعث اختلال جنسی شود و چنانچه بیمار نیاز به پرتو درمانی یا شیمی درمانی داشته باشد،عوارض این مورد جداگانه است. پس از تشخیص سرطان در بیضه و در صورت خواست بیمار برای تولید مثل در آینده می توان اسپرم وی را در بانک اسپرم ذخیره کرد تا در آینده بتواند برای فرزندآوری اقدام کند.

همچنین در صورت لزوم مراحل درمان ممکن است به سمت برداشتن یک بیضه به طور کامل ختم شود. از این رو توصیه می شود که فرد پیش از اقدام به درمان راهکار های پیشنهادی برای باروری را به کمک پزشک متخصص مدنظر بگیرد.

از مشکلات دیگر گزارش شده پس از درمان سرطان، ناتوانی یا ضعف جنسی در بیمار است که در گام اول ریشه در مشکلات روانشناختی و ضعف ناشی از درمان های طولانی مدت دارد. همچنین در صورت برداشته شدن بخشی از بافت بیضه و نتاحیه اطراف ممکن است باعث گشاد شدن عروق خونی ناحیه تناسلی و ضعف در توانایی جنسی بیمار بشود.

مراحل سرطان در بیضه ها

تمام سرطان های بیضه از سلول های زاینده در بیضه شروع می شود. دو نوع سرطان سلول های زاینده (سلول ژرم) وجود دارد که سمی نوما و غیر سمی نوما نامیده می شود. این دو نوع سرطان بطور متفاوتی رشد کرده و باعث دست اندازی و متاستاز می شوند و درمان آنها نیز متفاوت است. نوع غیر سمی نوما در مقایسه با سمی نوما بسرعت رشد و پیشرفت می کند. سرطانهای سمی نوما به اشعه درمانی بخوبی پاسخ درمانی نشان می دهند.

ممکن است سرطان بیضه مخلوطی از سمی نوما و غیر سمی نوما باشد، بنابراین در چنین مواردی درمان سرطان غیر سمی نوما باید صورت گیرد.

  • شخصی که شانس مبتلا شدن به یک بیماری را داشته باشد، به آن ریسک فاکتور می گویند. داشتن ریسک فاکتور بمعنی این نیست که شخص مبتلا به سرطان می شود و نداشتن ریسک فاکتور هم به معنی این نیست که مبتلا به سرطان نمی شود.

اگر شانس ابتلا به این سرطان  را در خود می بینید در موارد ذیل با پزشک خود مشورت کنید:

  1. اگر سابقه عدم نزول بیضه نکرده داشته اید.
  2. اگر رشد بیضه بطور غیرطبیعی داشته اید.
  3. اگر سابقه سرطان بیضه داشته اید.
  4. اگر سابقه سرطان بیضه در فامیل، بخصوص پدر یا برادر سرطان داشته اند.
  5. اگر بزرگی بیضه یا تورم بیضه پیدا کنید.
  6. درد مبهم در پایین شکم حس کنید.
  7. تجمع مایع بطور ناگهانی در کیسه بیضه(اسکروتوم)

سرطان بیضه

تشخیص سرطان بیضه

  1. معاینه بیمار به منظوربررسی بزرگی بیضه و یا وجود غده در شکم
  2. انجام سونوگرافی بیضه و سی تی اسکن شکم و ریه
  3. انجام آزمایش خون برای بررسی بعضی مواد که از بعضی از سرطان ها ترشح می شود و وارد خون می شود و به آن مارکر سرطان گویند نظیر:
  • آلفا فیتو پروتئین (AFP)
  • بتا گونادوتروپین کوریونیک (B-HCG)

این دو آزمایش قبل از خارج کردن بیضه باید انجام شود و سپس عمل جراحی با شکاف دادن در ناحیه کشاله ران و خارج کردن بیضه از کشاله ران صورت گیرد. پس از خارج کردن بیضه بمنظور بررسی دست اندازی و متاستاز سرطان به سایر قسمتهای بدن باید عکس سینه، سی تی اسکن و ام آرای شکم انجام شود. چنانچه غدد لنفاوی شکم گرفتار شده باشد، در سرطان های غیر سمی نوما باید غدد لنفاوی از طریق عمل جراحی خارج شوند، در صورتیکه در نوع سمی نوما غدد لنفاوی گرفتار باشد، اشعه درمانی کفایت می کند.

برای پی گیری بیمار به منظور اینکه آیا درمان جراحی موفقیت آمیز بوده یا خیر، باید آزمایش خون برای آلفافیتوپروتئین و کوریونیک گونادوتروپین انجام شود. چنانچه آزمایش خون موارد فوق را نشان دهد بیانگر این است که بعد از عمل، سرطان عود کرده و یا عمل بخوبی انجام نشده و سرطان در جای دیگری از بدن وجود دارد، که باید مشخص شود.

وقتی سرطان به جاهای دیگر بدن دست اندازی کند، به آن متاستاز گویند. اگر بعد از عمل، آزمایش خون مثبت شود ممکن است سرطان به ریه متاستاز داده است.

چه کسانی بعد از درمان سرطان پیش آگهی خوبی دارند؟

در مورد سرطان های غیر سمی نوما اگر موارد زیر وجود داشته باشد

  1. سرطان محدود به بیضه یا در غدد لنفاوی شکم (رتروپریتون) باشد.
  2. سرطان به ریه متاستاز نداده باشد.
  3. مواد ترشح کننده سرطان به مقدار کم در خون وجود داشته باشد.

در مورد سرطان سمی نوما موارد زیر باشد

  1. سرطان به اورگانها متاستاز نداده باشد.
  2. مقدار AFP در آزمایش خون طبیعی باشد و BHCG و LDH هر مقدار که در خون وجود داشته باشد.

درمان سرطان بیضه

در مراحل اولیه سرطان یا STAGE 0 شامل:

  1. اشعه درمانی
  2. پی گیری بیمار
  3. خارج کردن بیضه (اورکیکتومی)

در مرحله بعدی یا STAGE 1

بر اساس اینکه نوع سرطان سمی نوما یا غیرسمی نوما باشد، درمان فرق می کند.

اگر سمی نوما باشد شامل:

  1. برداشتن بیضه با پی گیری دقیق بیمار
  2. اگر بیمار درمان بسیار جدی بخواهد، برداشتن بیضه و شیمی درمانی می باشد

و اگر غیر سمی نوما باشد شامل:

  1. برداشتن بیضه و پی گیری طولانی مدت
  2. برداشتن بیضه و غدد لنفاوی شکم (رتروپریتون) با پی گیری طولانی
  3. بعد از جراحی، شیمی درمانی برای بیمارانی که شانس عود سرطان در آنها وجود دارد.

STAGE 2 سرطان بیضه

اگر سرطان سمی نوما باشد درمان شامل :

  1. اگر تومور 5 سانتی متر یا کوچک تر باشد، جراحی برداشتن بیضه و اشعه درمانی به غدد لنفاوی لکن وشکم و یا جراحی برداشتن بیضه و غدد لنفاوی شکم.
  2. اگر بزرگتر از 5 سانتی متر باشد برداشتن بیضه با اشعه درمانی و شیمی درمانی و پی گیری طولانی مدت است.

درمان غیر سمی نوما STAGE 2 :

  1. برداشتن بیضه و غدد لنفاوی و پی گیری طولانی
  2. برداشتن بیضه و غدد لنفاوی و سپس اشعه درمانی و شیمی درمانی

درمان عود سرطان در بیضه

  1. اشعه درمانی و شیمی درمانی
  2. تجویز مقدار زیاد شیمی درمانی
  3. برداشتن سرطان عود شده، اگر پس از دو سال عود کرده باشد و یا سرطان در یک محل عود کرده باشد.

برای پرسش و پاسخ از دکتر روی لینک پرسش از دکتر کلیک کنید.

دکتر هوشنگ قوامی متخصص اورولوژی در تهران

دکتر هوشنگ قوامی

اینجانب دکتر هوشنگ قوامی بورد تخصصی جراحی کلیه ، مجاری ادراری و ناباروری مردان را در سال 63 اخذ نموده ام و پس از گذراندن امتحان تخصصی و گرفتن  دانشنامه از دانشگاه اصفهان شروع به کار کردم.

  • تصویر کاربر کسری پنجشنبه ۲۳ شهریور ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 469 مشاهده پرسش
    سلام پسر 4 ساله دارم که بعد بردن به سونو گرافی تشخیص هیدروسل خفیف سمت راست تشخیص دادن و گفتن دو یا سه ما صبر کن ولی الان بعد یک ماه مایع ای بیضه اش بیشتر شده و این منو نگران کرده .آیا خطرناکه و به پزشک مراجعه کنم
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی پنجشنبه ۲۳ شهریور ۹۶( 8 سال پیش)
      تا يكسال صبر كنيد
  • تصویر کاربر محمد پنجشنبه ۲۳ شهریور ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 508 مشاهده پرسش
    سلام من یک بار عمل کردم ولی درس ونن گفتند که واریکسن دارم دوباره عمل کردم اسپرم به صفر رسید آیا راه درمان دارد
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی پنجشنبه ۲۳ شهریور ۹۶( 8 سال پیش)
      متاسفانه خير
  • تصویر کاربر رامین شنبه ۲۵ شهریور ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 452 مشاهده پرسش
    با سلام
    دکتر جان
    جوان 26ساله هستم مجرد هستم
    2دوبار سابقه عمل واریکسول
    2دوبار هم سابقه عمل فتق کشاله داشتم هر دو هم سمت چپ انجام دادم
    قبل که عمل انجام بدم ازمایش اسپرم خیلی صعیف بود
    بعد عمل هم تا 3ماه دارو استفاده کردم باز هم همان طور است تعییری نکرد
    دکتر جان خیلی ترس دارم که فردا ازدواج کردم مشکلی واسم پیش نمیاد
    میترسم بچه دار نشم
    دکتر جان ی موصوعی دیگه که هست زیاد احساس ندارم به
    سکس یا نزدیکی
    ایا میتونم ازمایش هورمونی یا ازمایش های کامل تری هست انجام بدم که خیالم راحت بشه از همه چیز
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی پنجشنبه ۲۳ شهریور ۹۶( 8 سال پیش)
      در اين سن آزمايش هورموني نيازي نيست و براي نتيجه گرفتن از عمل واريكوسل ١٨ ماه. صبر كنيد
    2. تصویر کاربر رامین پنجشنبه ۲۳ شهریور ۹۶( 8 سال پیش)
      من الان مشکلی که دارم
      اب منی کم است
      و هیچ نسبتی کسی ندارم
      انگار میلی به ازدواج ندارم
    3. تصویر کاربر رامین پنجشنبه ۲۳ شهریور ۹۶( 8 سال پیش)
      من الان مشکلی که دارم
      اب منی کم است
      و هیچ نسبتی کسی ندارم
      انگار میلی به ازدواج ندارم
    4. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی شنبه ۲۵ شهریور ۹۶( 8 سال پیش)
      براي تمايل به اردواج به پزشك روانپزشك مراجعه كنيد مشكل را حل مي كنند
    5. نمایش سایر 3 پاسخ
  • تصویر کاربر حميد پنجشنبه ۲۳ شهریور ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 579 مشاهده پرسش
    با سلام و عرض ادب
    دكتر عزيز سوال بنده راجب نعوظ هستش
    بنده تا ٢5 سالگي كيفيت نعوظ عالي در رابطه جنسي داشتم، ولي بعد از اون سن تا الان كه ٢٨ سالمه كيفيت نعوظم بسيار پايين اومده
    در حين رابطه جنسي، شايد اوايل رابطه نعوظ داشته باشم ولي به مرور از بين ميره
    قبل اين مشكلات رو نداشتم
    الكل يا دخانيات مصرف نميكنم، در حد 5 كيلو اضافه وزن دارم
    لطفا راهنمايي بفرماييد ، خيلي نگرانم
    در ضمن در سال ٩٣ مشكوك به واريكسل بودم به دكتر مراجعه كردم گفتن ممكنه خيلي ضعيف داشته باشم كه آزمايش اسپرم دادم و همه چيز عادي بود.
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی پنجشنبه ۲۳ شهریور ۹۶( 8 سال پیش)
      مشكل شما فكري است فعلا يك ساعت قبل از نزديكي يك عدد قرص تادالافيل ميل كنيد
  • تصویر کاربر وحید پنجشنبه ۲۳ شهریور ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 442 مشاهده پرسش
    سلام بیماری آیا بیماری پروستات احتقانی خطرناکه ؟ دوره درمانش چن روزس ؟ مرسی با تشکر فراوان
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی پنجشنبه ۲۳ شهریور ۹۶( 8 سال پیش)
      خطرناك نيست و دوره درمان آن ٤ هفته مي باشد
  • تصویر کاربر محمد پنجشنبه ۲۳ شهریور ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 368 مشاهده پرسش
    ایاعدم نعوظ در سن 75سالگی نرمال است یاخیر
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی پنجشنبه ۲۳ شهریور ۹۶( 8 سال پیش)
      كاهش نعوظ طبيعي است ولي عدم نعوظ خير
  • تصویر کاربر جلال چهارشنبه ۲۲ شهریور ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 457 مشاهده پرسش
    با درود فراوان / مدت ده روز است که میل جنسی ندارم وانزال هم نداشتم / داروی سرترالین 50 روزی یک عدد مصرف میکنم /ایا ممکن است از دارو باشد / با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی چهارشنبه ۲۲ شهریور ۹۶( 8 سال پیش)
      سرترالين براي درمان زود انزالي مي باشد كاهش ميل جنسي زودگذر است يك ساعت قبل از نزديكي يك عدد قرص تادالافيل ميل كنيد
  • تصویر کاربر m چهارشنبه ۲۲ شهریور ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 398 مشاهده پرسش
    با عرض ادب و احترام، متاسفانه به كرات ديدم و شنيدم كه دكترها جهت پاسخگويي و روشن شدن مسائل براي بيمار وقت و حوضله كافي نگذاشته و بيمار رو با مشكلش آشنا نميكنند
    ولي واقعا جا داره خسته نباشيد خدمت شما عرض نموده و تشكر كنم بابت وقت و ارزشي كه به بيمار ميدين
    قبلا در خصوص اختلال نعوظ بنده فرمودين: ((بطور قطع مسايل ذهني - فكري باعث مشكل شما شده ، نگران نباشيد واضطراب را از خود دور كنيد))
    ميشه راهنمايي بفرماييد كه من جهت درمان به دكتر اورولوژ مراجعه كنم يا روان شناس؟ اگر قرار به مراجعه به روان شناس باشه آيا روان شناس با تخصص خاصي مد نظر هست؟؟
    باز هم از لطف شما مچكرم
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی چهارشنبه ۲۲ شهریور ۹۶( 8 سال پیش)
      به روانپزشك مراجعه كنيد كسي مد نظر من نيست
  • تصویر کاربر تیمور چهارشنبه ۲۲ شهریور ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 619 مشاهده پرسش
    باسلام اقای من از آلت تناسلی کوچکی دارم را درمان چیست ؟؟ دوم در رابطه جنسی زود ارضا میشم ضمنا متاهل هستم راه درمان ؟؟؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی چهارشنبه ۲۲ شهریور ۹۶( 8 سال پیش)
      كوچكي آلت هيچگونه درماني ندارد برايي زود انزالي روزي يك عدد قرص پاروكستين به مدت دو ماه ميل كنيد
  • تصویر کاربر حمید چهارشنبه ۲۲ شهریور ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 544 مشاهده پرسش
    با سلام...بنده 23 سالمه که تقریبا از 4سال پیش فهمیدم مقدار کمی کجی الت دارم از وسط و به طرف چپ و فقط هنگام نغوظ و بعضی وقتا الت بنده فقط در حالت عادی و نیمه نغوظ نه نغوظ کامل از وسط باریک تر از سر و ته الت هست که بهضی وقتا مثل عکس کم تره و بغضی وقتا بیشتر هست ولی درد نداره و با یه دست کشیدن ساده سریع به حالت عادی برمیگرده...با توجه به نداشتن درد و این که الان حدود 4 سال هست کجی دارم و شایدم مادرزادی بوده و الان این حالت باریکی هم حدودا شاید 2سال هست فهمیدم و شایدم از قبل هم بوده و وقتی کار بنایی داریم بیشتر انگار این حالتی میشه...به نظر خودم نسبت به قبل بدتر هم نشده ...ایا امکان داره پیرونی باشه و احتیاج به درمان داره با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی چهارشنبه ۲۲ شهریور ۹۶( 8 سال پیش)
      كجي آلت شديد نيست وبيماري پيروني هم نمي باشد
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر س یکشنبه ۱۳ فروردین ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 582 مشاهده پرسش
    با سلام، من حدود یک ماه قبل با درد بیضه راست مواجه شدم، پس از مراجعه به متخصص و انجام سونو گرافی، تشخیص بر عفونت دادن،و آنتی بیوتیک تجویز نمودن، ولی همچنان تورم و درد در بیضه راست دارم، حتی سه بار به متخصص مراجعه کردم، آزمایش خون و ادرار و حتی آزمایش اسپرم گرفتن، ولی الان هم تاوانکس می خورم بهتر نشدم ، خواهشا راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی یکشنبه ۱۳ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      با سلام شما مشخصات سن و تآهل خود را ذکر نکرده اید به هر حال شما به بیماری پروستاتیت مزمن احتقانی مبتلا هستید ضمن حفظ آ رامش فکری و عدم نگرانی دستورات ذیل را انجام دهید تا بهبودی حاصل شود .
      1- روزی دو بار هر بار 15 دقیقه در آب گرم بنشینید به مدت دو هفته
      2- عمل جنسی داشته باشید
      3-از خوردن غذاهای تند خوداری کنید
      4- ادرار خود را زودتر تخلیه کنیدی
      5- شیاف ایندومتاسین صد میلی گرم روزی یک بار گذاشته شود
      6-مصرف آنتی بیوتیک به مدت 4 هفته
      7- از انجام کارهای سنگین خودداری شود
  • تصویر کاربر بهروز یکشنبه ۱۳ فروردین ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 525 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مجدد و تشکر از شما بابت پاسخ. همونطور که عرض کردم وقتی درد شروع میشه در بالای بیضه سمت چپ حالتی مانند تورم نیز ایجاد میشود که بسیار حساس میباشد البته بعد از انجام عمل جنسی از بین میره و درد نیز بطور تدریجی از بین میره آیا ایجاد شدن این تورم هم نشأت گرفته از التهاب پروستات میباشد ؟
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی یکشنبه ۱۳ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      بله از علائم مهم ان می باشد
  • تصویر کاربر سرکوت جمعه ۱۶ تیر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 535 مشاهده پرسش
    سلام
    من 19 سالمه با فشار دادن بیضم چپ درد میگره ولی با همان فشار برای بیضه راست مشکلی نیست
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی سه شنبه ۲۴ اسفند ۹۵( 9 سال پیش)
      با تشکر شما درد بیضه ندارید. زایده بالای بیضه به نام اپی دیدیم وجود دارد کا التهاب دارد و باید درمان شود ۱-داروی ضد التهاب ۲-خوردن انتی بیوتیک به مدت ۴ هفته ۳-انجام عمل جنسی ۴-عدم انجام کارهای سنگین ۵-نشستن در اب گرم به مدت ۱۵ دقیقه هر روز به مدت ۱۰ روز
    2. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی جمعه ۱۶ تیر ۹۶( 8 سال پیش)
    3. نمایش سایر 1 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط
فتق بیضه

اگر فتق بیضه عمل نشود چه می‌شود؟ | ۷ عارضه خطرناک + هشدار

درمان درد بیضه چپ و زیر شکم

درمان درد بیضه چپ و زیر شکم؛ ۵ علت اصلی و راهکارهای فوری

درد خفیف بیضه سمت راست

درد خفیف بیضه سمت راست: علت و راهنمای کامل (آیا خطرناک است؟)