عوارض بالا رفتن کراتینین و اوره

کراتینین چیست؟

creatinine چیست؟ کراتینین و اوره دو ماده زائد در خون هستند که باید توسط کلیه ها دفع شوند. چون این دو ماده فقط توسط کلیه ها قادر به دفع می باشند، می توان گفت که دفع یا عدم دفع این دو ماده توسط کلیه ها از طرفی عملکرد و یا عدم کارائی و سلامت کلیه ها را نشان می دهد.

معمولا بعد از 50 سالگی مقدار این دو ماده هر 10 سال مقداری از مقدار طبیعی بالاتر می رود، که نشان دهنده کاهش عمل کلیه ها می باشد که با افزایش سن بطور طبیعی به علت کاهش عمل کلیه ها می باشد و لذا اهمیت خاصی نباید به آن داده شود. کراتینین و اوره با آزمایش خون قابل اندازه گیری می باشد.

اوره و کراتنین دو ماده سمی در خون هستند که بدنبال سوخت و ساز مواد غذائی در بدن به وجود می آید. این دو ماده سمی فقط از طرق کلیه ها دفع می شوند.

کراتینین نرمال

مقدار طبیعی کراتینین و اوره

مقدار طبیعی کراتینین خون در مردان ۰٫۸-۱٫۲ mg/dl (در برخی موارد تا ۱٫۵ mg/dl ) و در زنان ۰٫۶-۰٫۹ mg/dl می باشد. مقدار طبیعی اوره خون در بالغین 15-45 mg/dl و در کودکان 10-40 mg/dl می باشد. اگر کراتینین و اوره از این مقدار بالا رود نشان دهنده بیماری کلیه می باشد.

دکتر هوشنگ قوامی : ” کراتینین بالا نشانه بیماری کلیه می باشد.”

مقدار کراتینین خون و اوره وقتی که عملکرد و کارائی دو کلیه از 30 درصد پایین بیاید، در خون بالا می رود و بنابراین می توان نتیجه گرفت مقدار کراتینین و اوره تا زمانیکه کلیه ها تا 30 درصد کار کنند، طبیعی است، در حالیکه عملا” اختلال در عملکرد کلیه ها” وجود دارد.

بنابراین باید برای بررسی عملکرد دقیق کلیه ها در صورت ضرورت، از اسکن ایزوتوپ کلیه ها استفاده کرد که آزمایش بسیار دقیقی است و کار کلیه ها را جداگانه بررسی می کند. افراد مسنی هستند که کراتینین آنها بیشتر از حد طبیعی است که جای نگرانی نخواهد بود و پدیده طبیعی است.

ولی این افراد محدودیت در خوردن گوشت، نمک وجود دارد و اگر دیابت  و یا فشارخون دارند باید کنترل شود. اگرچه بسیاری از مردان در این سن مبتلا به هیچگونه بیماری نیستند. بسیاری از مردانی که کراتینین بین 2-3 دارند، بدون هیچگونه بیماری و با کنترل مصرف گوشت و نمک، زندگی و فعالیت روزانه خود را انجام می دهند.

اوره چیست

اوره نخست به صورت آمونیاک بوده که از تجزیه آمینواسید ها ساخته شده، آمونیاک به دلیل سمیت زیاد برای بدن مضر است؛ آمونیاک ها در کبد با دی اکسید کربن (توسط یاخته های کبد ایجاد شده) واکنش نشان می دهند و به اوره تبدیل میشود. این عمل باعث کم شدن سمیت آن می شود تا بدن آن را بتواند در خود نگه دارد و در کلیه توسط نفرون ها دفع می شود. اوره، در متابولیسم ترکیبات حاوی نیتروژن در بدن حیوانات نقش مهمی ایفا می‌کند.

عدم دفع کراتینین و اوره

 در مواقعی که کلیه ها بعلت بیماری دچار کم کاری شوند، دیگر قادر نخواهند بود که اوره و کراتنین را کاملاً از خون دفع کنند و در نتیجه مقدار این دو ماده در خون بالا میروند.

كراتينین بالا در كليه

بیماری های کلیوی متعددی هستند که اگر کلیه ها به آنها مبتلا شوند، قادر نیستند که اوره و کراتنین را دفع کنند و میزان آنها در خون بالا میرود، و از طرفی بعضی بیماری ها هستند که باعث می شود کلیه ها کاملاً کار خود را از دست بدهند.

علائم کراتینین بالا

علائم کراتینین خون بالا می تواند سرگیجه، حالت تهوع، خستگی، خشکی پوست، تنگی نفس و ورم باشد.

کراتینین خون بالا چه خطراتی دارد؟

در بالا رفتن کراتینین خون کلیه ها قادر به دفع این دو ماده سمی (کراتینین و اوره) نخواهند بود و در نتیجه مقدار آنها در خون بالا میرود و بیمار نیاز به دیالیز و نهایتاً پیوند کلیه پیدا می کند.

درمان کیست کلیه

کراتینین چند نیاز به دیالیز دارد؟

بیماران به‌طور معمول زمانی که مواد زائد بدنشان زیاد می‌شود، نیاز به انجام دیالیز پیدا می‌کنند؛ سطح مواد زائد معمولاً کم کم در بدن افزایش می‌یابد، پزشکان مواد شیمیایی مختلفی را در خون اندازه گیری می‌کنند تا ببینند چه زمان دیالیز برای بیمار لازم می‌شود.

۲ مورد از مهمترین مواد شیمیایی موجود در خون که برای این مورد اندازه گیری می‌شوند، کراتینین و نیتروژن اوره خون است؛ وقتی مقدار این ۲  ماده در خون بالا می‌رود، نشاندهنده این است که توانایی کلیه‌ها برای تصفیه بدن از مواد زائد پایین آمده است.

علت بررسی میزان کراتینین خون

کلیه ها میزان کراتینین خون را در سطح نرمال نگه می دارند. از این‌ رو میزان کراتینین نمایانگر عملکرد کلیه ها است. بالا بودن میزان کراتینین دلیلی از اختلال در عملکرد کلیه یا بیماری های کلیوی است.

آسیب به کلیه ها باعث افزایش سطح کراتینین در خون می شود. این امر به خاطر عدم دفع کراتینین توسط کلیه اتفاق می افتد. بالا بودن میزان کراتینین که به وسیله آزمایش خون مشخص می ‌شود، علتی از نارسایی های کلیه است.

بالا رفتن سریع کراتینین و اوره

در بررسی عملکرد کلیه، اندازه گیری کراتینین خون ارزش بیشتری نسبت به اوره دارد. افزایش کراتینین و اوره بر حسب ضایعه به کلیه تقسیم بندی می شود.

# دسته اول آسیب به کلیه

آسیب کلیه ها که از طریق خون باعث ضایعه کلیه ها می شود. برای مثال فردی که دچار خونریزی شدید می شود، بدنبال آن دچار کاهش فشارخون شده و چنانچه بمدت 10 دقیقه کاهش فشار خون ادامه دار شود، کلیه ها از کار می افتند.  مصرف بعضی داروها نیز اثر سمی روی کلیه ها دارد و باعث از کار افتادن کلیه ها می شود که ممکن است برگشت ناپذیر باشد.

# دسته دوم آسیب به کلیه

دسته دوم بیماریهای خود کلیه ها می باشد که باعث بالا رفتن کراتینین و اوره می شود. این بیماری ها مثل عفونت های کلیه، سنگ های متعدد دو طرفه کلیه ها و یا بیماری کیستیک کلیه ها که می توانند باعث نارسائی کلیه (ESRD) شوند و فرد مجبور به پیوند کلیه شود.

# دسته سوم آسیب به کلیه

دسته سوم بعد از کلیه می باشد. معمولا” اگر حالب ها که لوله های برنده ادرار به مثانه هستند، دچار انسداد شوند و این انسداد طولانی شود، کلیه ها دچار نارسائی خواهند شد. مثلا” سنگ های دو طرفه حالب ها که باعث انسداد شده باشد و گاهی بدون سرو صدا این اتفاق رخ می دهد. یا تنگی های مادرزادی محل کلیه به حالب ها که بیشتر در بچه ها دیده می شود و مورد دیگر برگشت ادرار به کلیه ها است که اگر اصلاح نشود باعث نارسائی کلیه می شود.

یکی دیگر از این موردها، بزرگی پروستات می باشد که 10 درصد موارد باعث نارسائی کلیه و بالا رفتن سریع کراتینین و اوره می شود.

کمبود کراتینین خون

در مواقعی وجود دارد که ممکن است مقدار کراتنین  از میزان طبیعی که در بالا ذکر گردید، پایین بیاید، این حالت بخصوص در خانمهای حامله دیده می شود، چون در حاملگی بخصوص در سه ماهه دوم و سوم کار کلیه ها در خانم های حامله دو برابر می شود و کلیه ها نیز بزرگ می شوند.

وقتی عملکرد و کار کلیه افزایش یابد در نتیجه کراتنین زیادتری از کلیه ها دفع می شود و گاهی کراتنین به میزان 8/0 تا 6/0 می رسد و 6 هفته بعد از زایمان کار کلیه ها به حالت طبیعی بر می گردد. در کودکان هم مقدار کراتنین نسبت به افراد بالغ و بزرگترها پایین تر می باشد.

برای پرسش و پاسخ از دکتر روی لینک پرسش از دکتر کلیک کنید.

دکتر هوشنگ قوامی جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و ناباروری و ناتوانی جنسی مردان در تهران

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش خود از دکتر می توانید از این قسمت استفاده کنید.پاسخ شما تا 5روز از طریق پیامک و ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد.

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید. (فرمت های مجاز شامل png, gif و jpg می باشد و حداکثر حجم هر تصویر ۸ مگابایت است.)

  • تصویر کاربر کامران شنبه ۸ خرداد ۰( 2 سال پیش) تعداد بازدید: 209 مشاهده پرسش
    سلام بنده آزمایش دادم میزان اوره ۳۴ و کراتینین ۱.۲ .
    رفتم دکتر گفت بالاست باید دارو مصرف کنم
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی شنبه ۸ خرداد ۰( 2 سال پیش)

      با سلام أزمايش شما طبيعي است

  • تصویر کاربر اسکندری دوشنبه ۲۰ اردیبهشت ۰( 2 سال پیش) تعداد بازدید: 228 مشاهده پرسش
    سلام من دوهفته پیش با سوزش ادرار و کمی ترشح چرکی به پزشک مراجعه کردم آزمایش ادرار دادم و میزان wbc ۳-4 بود دکتر سیپروفلوکساسین و کوتریموکسازول به مدت ۱۲ روز دادن الان دوباره آزمایش دادم wbcصفر شده اما مقداری خون و پروتئین دیده شده RBC 3-4 لطفا راهنمایی بفرمایید
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی دوشنبه ۲۰ اردیبهشت ۰( 2 سال پیش)

      سونوگرافي از كليه ها و مثانه پر انجام شود

  • تصویر کاربر زهره سه شنبه ۱۴ اردیبهشت ۰( 2 سال پیش) تعداد بازدید: 196 مشاهده پرسش
    باعرض سلام و احترام.
    مادرم ۵۷ سالشونه که از روز ۱۵ فروردین مبتلا به کرونا شدند و در خانه تحت معالجه بودند که روز ۳۱ فروردین با سردرد شدید و استفراغ خونی مواجه شدند و پس از مراجعه به بیمارستان و انجام آزمایش کراتینین خون ۷ بود که پس از دو روز ایشون رو دوبار با فاصله ۱۲ ساعت دیالیز کردند طی دوروز گذشته کراتینین حدود ۵ تقریبا ثابت بود اما دوباره امروز به تاریخ ۱۰ اردیبهشت دوباره رسیده به ۶.۶
    جواب آزمایش هموگلوبین.کلونوسکوپی آندوسکوپی mri , mrv خوشبختانه نرمال هستند. سابقه بیماری کلیه نداشتند کراتنیین دوما قبل ایشون ۰٫۹ بوده. اما دیابت دارند.
    سؤال من اینه که آیا این روش درمان و خوردن آب و پیاده روی برای بازگشت کلیه ها صحیح است یا اشتباه؟ و احتمال بازگشت کلیه های ایشون چند درصد هست؟
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی سه شنبه ۱۴ اردیبهشت ۰( 2 سال پیش)

      تا ٤ هفته ممكن است خوب شوند

  • تصویر کاربر قاسمی یکشنبه ۱۲ اردیبهشت ۰( 2 سال پیش) تعداد بازدید: 252 مشاهده پرسش
    کراتین خون در بیمار کرونایی در بستری بیمارستان بالاست عدد آن ۳.۷ می باشد جهت پایین آمدن آن چه راه درمانی است .؟
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی یکشنبه ۱۲ اردیبهشت ۰( 2 سال پیش)

      در ماني ندارد

  • تصویر کاربر بتول دوشنبه ۳۰ فروردین ۰( 2 سال پیش) تعداد بازدید: 233 مشاهده پرسش
    سلام وقت بخیر. مادربزرگم سرم‌اوریشان ۵۲ وکراتین ۱.۲۷واسید اوریکشان ۴.۸است سابقه ی پادرد داشتند اما درحال حاضر پاشون درد میکنه به حدی که راه رفتن براشون مشکله وتکرر ادرار هم چندسالی هست که دارند .لطفا من را راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی دوشنبه ۳۰ فروردین ۰( 2 سال پیش)

      با سلام روزي يك عدد قرص وزيكر ده ميلي گرم ميل كنند

  • تصویر کاربر مریم یکشنبه ۲۹ فروردین ۰( 2 سال پیش) تعداد بازدید: 301 مشاهده پرسش
    با سلام

    خواهرم 55 ساله است از حدود 15 سال پیش اوره و کراتی نین بالا حدود 2 تا 2.5 میلی گرم در دسی لیتر داشته. تحت نظر متخصص می باشد. در سونوگرافی کیست کلیوی داشته. با رژیم ،کراتی نین در شهریورماه 1.5 شده بود و اوره 29 در حال حاضر کراتی نین 2.1 و اوره 50 می باشد، البته در طی ایام عید زیاد رژیم رعایت نشده میزان پروتئین هم Trace و سطح ویتامین دی 100گزارش شده از راهنمایی تون سپاسگزارم
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی یکشنبه ۲۹ فروردین ۰( 2 سال پیش)

      كراتينين زياد بالا نيست مصرف نمك قطع شود و مصرف روزانه گوشت كم شود

  • تصویر کاربر فاطمه یکشنبه ۲۹ فروردین ۰( 2 سال پیش) تعداد بازدید: 236 مشاهده پرسش
    سلام کراتین خون مادرم ۴ وپتاسیم اون ۴ست وبعدزبستری شدن دربیمارستان کراتین ش به ۷ رسیده وهمچنین ضربان قلبش به ۱۰۵ رسیده واصلا حال خوبی نداره وهمه ی بدنش درد میکنه آیا بعدز دیالیز خوب میشه چون خود بیمارستان هم میه حالش خیلی وخیمه؟
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی یکشنبه ۲۹ فروردین ۰( 2 سال پیش)

      مرتب دياليز شود حال عمومي وي  خوب مي شود

  • تصویر کاربر سرلک دوشنبه ۲۳ فروردین ۰( 2 سال پیش) تعداد بازدید: 233 مشاهده پرسش
    سلام پدرم کرونا گرفته ولی الان میگن کلیهاشم کارنمیکنه وکراتین۱۳داره به نظرشما چه دارویی بااین شرایط براشون موثر
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی دوشنبه ۲۳ فروردین ۰( 2 سال پیش)

      بايد دياليز شوند

  • تصویر کاربر حسین دوشنبه ۹ فروردین ۰( 2 سال پیش) تعداد بازدید: 281 مشاهده پرسش
    کراتین خونم ۱/۵۱ میباشدچکارکنم
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی دوشنبه ۹ فروردین ۰( 2 سال پیش)

      مصرف گوشت و نمك را محدود كنيد

  • تصویر کاربر طاها پنجشنبه ۲۸ اسفند ۹۹( 2 سال پیش) تعداد بازدید: 237 مشاهده پرسش
    برادرم ۲۳ سال داره یک ماه پیش کرونا گرفته و خیلی زیاد مسکن استفاده میکرد الان یک هفته هست که به خاطر کراتین ۸/۷۰ بستری شده با هموگلوبین ۵ و الان بعد از چند واحد خون گرفتن و اندسکوپی و کلونوسکوپی هموگلوبین شده ۸/۷ و کراتین تا ۴/۵اومد پایین الان یه روزه که دیالیز نشده کراتین خود به خود از ۵/۵۵ اومد ۵/۳ امروز دوباره کراتین رفته ۷/۷۹ و اوره اومده ۱۰۶ در طول روز هم ۱۴۰۰ سی سی دفع ادرارش داشته امکان داره این بالا اومدن کراتین دلیلش داروهای کلونوسکوپی که دو تا بطری میشد ۳ لیتر مایع و حتی آمپول دگزا باشه
    یا باید باز دیالیز بشه
    1. تصویر کاربر دکتر هوشنگ قوامی پنجشنبه ۲۸ اسفند ۹۹( 2 سال پیش)

      احتمالا به داروها كليه ها از كار افتاده است و فعلا بايد دياليز شوند

درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر