ناباروری

بررسی ناباروری

گزارش اخیر نشان می­دهد که زمان تولید اسپرم کمتر از ۶۰ روز است. پس عوامل بیولوژیکی، مانند فاکتورهای فیزیکی و شغلی در دوماه گذشته ممکن است روی اسپرم و در نتیجه ناباروری اثر منفی بگذارند.

فیزیوپاتولوژی و ناباروری

بیضه­ ها مسئول تولید گامت­ها (Spermatozoa) که در توبول­های سمی نیفروس صورت می­گیرد، می­باشند. هورمون­های جنسی (تستوسترون و آندروس تندیون) نیز از سلول­های بافت بینابینی بیضه تولید می­ شوند. گزارش اخیر نشان می­دهد که زمان تولید اسپرم کمتر از ۶۰ روز است. عوامل بیولوژیکی، مانند فاکتورهای فیزیکی و شغلی در دوماه گذشته  روی اسپرم  و در نتیجه ناباروری ممکن است اثر منفی بگذارند. با افزایش سن تولید اسپرم کاهش می­ یابد.

اسپرماتوژنر یا اسپرم سازی تحت کنترل هورمونال:

  • CnRH که از هیپوتالاموس ترشح می­شود.
  • ترشح FSH و LH از قسمت قدامی هیپوفیز
  • ترشح تستوسترون و INHIBIN – B توسط بیضه ­ها

ذخیزه و بلوغ اسپرم در اپی دیدیم اتفاق می­افتد، ولی این پروسه کاملاً در سیستم تولید مثل زن کامل میگردد. اسپرم در ضمن عبور، ۱۲ روز در اپی دیدیم می­ماند و در این مدت فعل و انفعالات شیمیایی روی اسپــرم رخ می­ دهد.

ناباروری

عوامل ناباروری

هرگونه پروسه منفی که تولید اسپرم و کیفیت اسپرم را تحت تاثیر قرار دهد در باروری بطور فزآینده ای مضر خواهد بود. خلاصه عوامل ناباروری بر حسب شیوع:

  • واریکوسل
  • انسداد
  • نارسایی بیضه
  • کریپتورکیدیسم
  • ایدیوپاتیک
  • در معرض قرار گرفتن توکسین بیضه
  • ژنتیک
  • عفونت­ها
  • اختلال هورمونی
  • ایمونولوژیکال
  • اختلال جنسی
  • کانسر و بیماری سیستمیک

در یک گروه ۲۳۸۳ نفری مبتلا به ناباروری ۴/۴۸ درصد با عمل جراحی یا مدیکال بالقوه قابل اصلاح بودند، نیمی دیگر از این بیماران کاندید IVF,ART و ICSI شدند.

تشخیص ناباروری

۱ درصد موارد بیماران مبتلا به ناباروری ممکن است تظاهرات کلینیکی خیلی جدی بیماری خطرناک نظیر : سرطان بیضه، سرطان مغز، سرطان نخاع، اندوکرینوپاتی، بیماری مالفورماسیون سیستم Gut  و سندروم­های ژنتیک داشته باشند. سرطان بیضه تقریباً ۵۰ برابر در مردان نابارور بیشتر از مردان بارور دیده می­شود، بنابراین یک اورولوژیست باید توجه داشته باشد که ناباروری ممکن است تظاهر یک وضعیت جدی پزشکی در فرد باشد.

 شرح حال بیمار

از بیمار یک شرح حال دقیق در ارتباط به حال و آینده برای بررسی ناباروری تهیه گردد، که شامل:

  • Infertility History

سن بیمار، حاملگی قبلی، درمان­های قبلی، درمان­های فعلی، بررسی همسر نابارور، متدهای جایگزین و زمان آن

  • Sexual History

لی­بیدو، توانایی جنسی، انزال، زمان­های عمل جنسی

  • Childhood and Development

کریپتورکیدیسم، هرنی، ترمای بیضه، تورش بیضه، اورکیت، زمان بلوغ، رشد جنسی

  • Personal History

بیماری های سیستمیک (دیابت، سیروز، فشارخون)، سل، بیماری­های مقاربتی

  • Previous Surgeries

هرنیورافی، اورکیکتومی، جراحی لگن و رتروپریتون، عمل پروستات و گردن مثانه

  • Gonadotoxin Exposure

الکل، کوکائین ماری جوآنا

داروها ( عوامل کموتراپی، سایمتدین، سولفالازین، آلوپرینول، تیازید، بتا و آلفا بلوکرها)

استروئیدهای آنابولیک؛ حرارت بالا، رادیاسیون

  • Current Health Status

عفونت ریه، کالاکتوره، اختلال دید، چاقی، اختلال حس بویایی

معاینه بالینی برای تشخیص ناباروری

وضعیت ساختمان بدنی، بررسی رشد مناسب جنسی، نحوه توزیع مو، کاهش توده ­ی عضلانی و ژینکوماستی ممکن است ناشی از کاهش تستوسترون باشد، در چنین مواردی اختلالات هورمونی و تاخیر رشد باید رد گردد. سپس بررسی انحراف آلت باید انجام گیرد. اندازه بیضه اندازه­ گیری شود و چون ۸۵ درصد پارانشیسم بیضه در اسپرم سازی دخیل می­باشد، محدودیت حجم بیضه وجود اسپرم سازی را رد نمی­کند.

آتروفی بیضه ممکن است، اولیه یا ثانویه باشد، وقتی سطح تستوستــرون کم باشد، حجـم منی اغلب کاهـش می­ یابد. FSH غیر طبیعی بالا در حالیکه تستوسترون نرمال یا پایین باشد، نشان دهنده­ ی نارسایی اولیه بیـضه می ­باشد. اگر آتروفی دو طرفه بیضهه وجود داشته باشد، در این حال LH سرم اغلب پایین است. این بیماران باید تحت بررسی رادیولوژیک مغز و تعیین مقدار پرولاکتین قرار گیرند، تا سندرم کالمن و بیماری غده هیپوفیز روشن شود. انسداد اپی دیدیم در معاینه بزرگ و نرم می­باشد، در حالیکه بیضه طبیعی سفت است. نقصان پارشیال اپی دیدیم نشانه CBAVD می­باشد.

فقدان یکطرفه یا دو طرفه Vas باعث اولیگواسپرمی و یا آزو اسپرمی می­گردد. آژنزی یا عدم وجود Vas با هیچ مطالعه­ی تصویری قابل تشخیص نیست. ۲۵ درصد مردان مبتلا به آژنزی یکطرفه Vas و ۱۰ درصد مبتلایان به CBAVD دچار آژنزی یکطرفه کلیه می­شوند. معاینه اسکروتوم ۷۵ درصد باعث تشخیص واریکوســل می­شود.  واریکوسل­هایی که با این متد تشخیص داده می­شوند، کلینیکال نامیده می­شوند. گرد III واریکوسل قابل مشاهده بوده ، گرد II بدون مانور و السالوا و گرد I با مانور والسالوا قابل تشخیص است. هیچگونه متد تشخیصی استاندارد تعیین نگردیده است.

ناباروری زوجین

بررسی نطفه برای ناباروری

تست اسپرموگرام اساس بررسی است، ولی تست فرنکسیونل نمی­باشد، این آزمایش اطلاعاتی در زمینه ی وضعیت فونکسیون توبول­های سمی نیفروس، اپی­دیدیم و غدد ترشحی جنسی را مشخص می­نماید. اسپرموگرام دارای ارزش بسیار در بررسی اولیه و اغلب شاخصه ارزیابی باروری مرد و ریسک حاملگی می­باشد. فواصل آزمایشات و  ارزش­های پارامترهای نطفه از یک جمعیت بارور ممکن است اطلاعات و داده­ ای فراهم کند که بواسطه­ ی آن پیش­بینی باروری یا  تشخیص ناباروری را در عموم موارد ممکن سازد.

بنابراین توصیه می­شود که بررسی باید در آزمایشگاه آندرولوژی، توسط تکنسین­های مجرب و تربیت شده، تحت شرایط کنترل کیفیت استاندارد شدید انجام گیرد.  با این وجود ارزش پروگنوستیک ترکیبات نطفه (Semen) نظیر :

  • تعداد اسپرم
  • حرکت
  • مورفولوژی

بعنوان شاخص مارکرهای ناباروری در مواردی گیج­ کننده می­باشد: باروری بالقوه مرد تحت تاثیر، فعالیت جنسی، عملکرد و فونکسیون غدد ترشح جنسی و سایر موارد که تشخیص داده نشده است می باشد.

آزمایش روتین اسپرموگرام دارای محدودیت­های خود می­باشد، و در برگیرنده اختلالات نطفه قلمداد نمی­شود، مثل کروماتین نارس و یا Fragmented DNA ، ۲ یا ۳ آزمایش برای نتیجه­ گیری قطعی بعلت تنوع وسیع بیولوژیک که ممکن است در یک فرد وجود داشته باشد، باید گرفته شود.  فاصله بین انــجام دو آزمایش سلیقه­ا ی است ولی توصیه شده به فاصله­ ی ۲-۱ هفته باشد. چنانچه در دو آزمایش انجام شده، اختلاف در اعداد و ارقام پارامترها بیش از ۲۰ – ۱۰ درصد باشد، باید آزمایش سوم انجام گیرد. نمونه چنانچه در منزل گرفته شود، باید ظرف ۳۰ دقیقه در درجه حرارت بدن به آزمایشگاه رسانده شود.

اسپرموگرام روتین

  • مشخصات فیزیکی اسپرم شامل ویسکوزیتی، PH، رنگ و بود و Liqufaction
  • حجم نمونه
  • تعداد اسپرم
  • حرکت اسپرم
  • مورفولوژی
  • تعداد لکوسیت
  • تعیین مقدار فروکتوز زمانی که اسپرم وجود نداشته باشد، بخصوص وقتی حجم کل کمتر از ۱ سی­سی باشد.

تقریبا ۲۰۰۰ مرد از ۸ کشور جهان که همسر آنها زیر ۱۲ ماه حاملگی داشته ­اند بعنوان رفرنس و توزیع پارامترهای نطفه انتخاب شده ­اند. طبق موارد فوق who درسال ۲۰۱۰ اسپرموگرام با پارامترهای ذیل را طبیعی اعلام کرده است:

  • حجم ۵/۱ سی­سی
  • مورفولوژی ۴ درصد
  • موتولیتی توتال ۴۰ درصد
  • موتولیتی با حرکت (a+b) 32%
  • تعداد توتال اسپرم ۱۰۶ × ۳۹
  • اسپرم زنده ۵۸ درصد
  • تعداد لکوسیت ml/ 106 × ۱٫۰ یا زیر ۱۰ عدد

تفسیر آنها از مورد بالا اختصاصات نطفه افرادی بوده که پدر شده­ اند. هیچکدام از این ارزش­ها قادر نیست که بارور را از نابارور افتراق بگذارد، اگرچه گمان میرفته مورفولوژی مهم­ترین پارامتر است. تغییر و اختلال در دو پارامتر بطور افزاینده­ای ریسک ناباروری را افزایش می­دهد. ویژگی­ های نطفه لازم است، توأم با اطلاع کلینیکی فرد تفسیر شود.

Endocrine Evaluation

د رموارد ذیل باید صورت گیرد:

  • غلظت اسپرم کمتر از ۱۰ میلیون
  • ED
  • هیپواسپرمیا کمتر از CC 1
  • علائم هیپوگونادیسم یا اندوکرینوپاتی

بررسی شامل اندازه­ گیری FSHو تستوسترون توتال می­باشد، که بترتیب وضعیت لایه زاینده و سلول­های لیدیگ را مشخص می­نماید.. اگر سطح تستوسترون پایین باشد، اندازه­ گیری تستوسترون آزاد، LH و پرولاکتین توصیه می­گردد.

اگر فقط FSH باشد، بخصوص دو برابر میزان نرمال نشان دهنده­ی ضایعه شدید اسپرماتوژنز می­باشد. اگر FSH و LH پایین باشد و تستوسترون نرمال و غیر طبیعی باشد، مشخصه نارسایی وسیع بیضه، که ممکن است مادرزادی (سندروم کلین فلتر)یا موارد اکتسابی باشد.

کاهش LH و FSH نشان دهنده­ ی هیپوگونادو تروپیک هیپوگونادیسم می­باشد، و ممکن است مادرزادی یا ثانوی به تومور هیپوفیز ترشح کننده پرولاکتین باشد.

در این صورت اندازه­گیری GH، TSH و هورمون آدرنوکورتیکو تروپین و رادیوگرافی جمجمه باید صورت گیرد. چنانچه گونادوتروپین­ها طبیعی باشد، مسئله انسداد در آزواسپرمی مطرح می­گردد. بیمارانی مبتلا به Maturation Arrest و ۱۰درصد مبتلایان به سندروم سرتولی سل ممکن ا ست هورمونهای بالایی نداشته باشند، مقدار استرادیول در افراد چاق  و ژینکوماستی اندازه­گیری باید شود. بیماران نابارور و در انهایی که نسبت تستوسترون به استرادیول کمتر از ۱۰ درصد باشد، تغییرات قابل برگشت سمینال خواهد داشت. هیپراستروژنیسم ثانوی به تبدیل تستوسترون به استرادیول در سندرم کلین فلتر بعلت مهار تولید تستوسترون از طریق Negative Feedback می باشد و تولید بیش از حد آروماتوز cypiq در بیضه­ها دیده می­شود، بنابراین در چنین بیمارانی باید آروماتوز مهار شود. چنانچه FSH دو برابر میزان طبیعی باشد، و حجم منی طبیعی باشد، نشانه قطعی اختلال اسپرماتوژنز و در نتیجه آزواسپرمی می­باشد. وقتی FSH دو برابر میزان طبیعی باشد، بیوپسی بیضه الزامی نیست.

هیپو پرولاکتینمی در موارد، تومور هیپوفیز (Prolactinoma)، ایدیوپاتیک، اختلالات تیروئید و نارسایی کلیه دیده می­­شود، که باید بررسی شود. اگرچه تغییرات هورمونال ممکن است در ۱۰ درصد که تحت بررسی قرار می­گیرند وجود داشته باشد؛ ولی بطور قابل توجه تغییرات کلینیکی در کمتر از ۲ درصد است.

برای پرسش و پاسخ از دکتر روی لینک پرسش از دکتر کلیک کنید.

دکتر هوشنگ قوامی جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و ناباروری و ناتوانی جنسی مردان در تهران


سیستم پرسش و پاسخ

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.

پیگیری سوال قبل

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش خود از دکتر می توانید از این قسمت استفاده کنید.پاسخ شما تا 5روز از طریق پیامک و ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد.

ثبت سوال جدید

امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیار سیستم

1
التهاب پروستات

با سلام. خواستم بدونم التهاب پروستات تو کیفیت اسپرم تاثیر داره یا خیر . 37 سال سن دارم و مجرد هستم. مشاهده پاسخ دکتر
2

با سلام و تشکر 52 سال دارم مدتی اس از سوزش و تکرر واخیرا از بی اختیاری رنج می برم وضعیت به طور متناوب و چند ماه طول می کشد psa 1/8 وازمایش و کشت ادرار طبیعی است در آخرین سونو اندازه پروستات 49ccوهیپر پلازی لوبهای میانی به نفع bphمتوسطو اثر بالا زدگی پروستات بر کف مثانه مشهود است لطفا راهنمایی فرمایید مشاهده پاسخ دکتر
3
اختلال نعوظ

سلام من 29سالمه مجردم سه سالی هست مشکل نعوظ دارم ماهی شاید یکی دوبار سکس داشته باشم من موقع سکس بدون قرص نعوظ ندارم وجدیدا با مصرف حتی دو عدد تالادفیل بازم دیرتر به نعوظ میرسم و این باعث میشه که گاها کلا بی خیال سکس
میشیم آقای دکتر من سابقه خودارضایی دارم و الانم هم. بعضی مواقع خود ارضایی دارم البته خیلی به ندرت و ضمنا من موقع تماشای فیلم سکس نعوظ کامل دارم و قشنگ سفت میشه ولی دست مالی نکنم زود شل میشه ولی موقع همخوابی برای سکس بدون قرص نعوظ کامل ندارم من میخام بدون قرص نعوظ داشته باشم اگه نیاز می بینید حضوری برسم خدمتتون برای معاینه اگه نه لطفا راهنمایی کنید چیکار کنم ضمنا من به دکتر مراجعه کردم آزمایش نوشتن گفتن سالمی برام آفرودیت و اورامین اف و زینک دادن که راضی کننده نبود
مشاهده پاسخ دکتر
4
کجی آلت تناسلی

با سلام و درود مجدد خدمت جناب آقای دکتر قوامی عزیز
بنده الان ۲۹ سالمه و ۵ تا ۸ سال پیش متوجه شدم که کجی آلت تناسلی دارم و نمیدونم که قبلا این کجی بوده است یا نه، قبلا در جواب فرمودید که با عمل جراحی اصلاح میشود، حال:
۱) این کجی از نوع مادرزادی میباشد؟ یا نه؟
۲) آیا با عمل جراحی آلت تناسلی تقریبا یک سانت کوچک میشود؟ یا خیر؟
۳) آیا با عمل جراحی از زیبایی آلت کاسته میشود؟
۴) آیا کجی آلت برای بچه دار شدن و ارضا شدن زن آینده ام مشکلی ایجاد میکند؟
قبلا از راهنمایی های جنابعالی کمال تشکر را دارم.
مشاهده پاسخ دکتر
5
علت خون در ادرار و درد مثانه چیست

با سلام خدمت شما محل مثانه بعضی وقت ها درد میکنه بخصوص اول صبح و اخر شب ولی سوزش ادرار ندارم و خون کمی در ادرار وجود داره که با ازمایش مشخص شد و سونوگرافی هم چیزی نشون نداد ولی با این حال هنوز خوب نشده مشاهده پاسخ دکتر
6
کجی آلت تناسلی

با سلام و درود و احترام خدمت آقای دکتر قوامی. بنده ۲۹ سالمه و چند سالی هست(حدودا ۵ الی۸ سال) که متوجه کجی آلت تناسلی به سمت چپ میباشم و الان که پدر و مادرم بحث ازدواج را مطرح نمودن حساسیتم چندین برابر شده و باعث نگرانی هایی شده است، آقای دکتر لطفا در صورت امکان مرا راهنمایی بفرمایید تا از نگرانی فارغ شوم. با تشکر از راهنمایی های جنابعالی مشاهده پاسخ دکتر
7
بیضه

سلام اقای دکترو من بیضه هام خیلی داغ میگنه بد مادرزادی همین امر بااس شد که اسپرمم زیف شده اکه میشه راهنمای کنید برای خونک کردن بیضه ها مشاهده پاسخ دکتر
8
عفونت بیضه

من 50 سالمه و از حدود یه ماه پیش بیضه هام دچار عفونت و درد و ورم شده. چند دکتر رفتم و آنتی بیوتیک مصرف می کنم به صورت سرم، ورمش کم شده ولی هنوز بیضه راستم ورم داره و کشاله رانم هم درد داره. می خواستم ببینم طبیعیه این درد کشاله ران؟ چقدر زمان می بره عفونت برطرف بشه با مصرف آنتی بیوتیک؟ مشاهده پاسخ دکتر
9
اورولوژی

سلام
آقای دکتر بنده چند بار ب صورت شدید دچار عفونت اپیدیدیم اورکیت یا بیضه شدم یک سری هم ب مدت ده روز بستری شدم و تقریبا بهبود پیدا کردم اما بعد از اون این برای بار دومه ک دوباره دچار عفونت میشم خواستم ببینم چ راه حلی رو برای درمان پیشنهاد میدید درد شدید و ورم زیادی در بیضه راستم هس
در ضمن در بچگی من روم عمل هیپوسپادیاس و UDT انجام شده
مشاهده پاسخ دکتر
10
بی اختیاری ادرار بعد از لیزر پروستات

Ali:
پدر من 78 سال دارد.چند سالی بود ادرارش با مدفوع مشکل داشتند و به سختی دفع میشد ادرارش گاهی خوب و روان ولی گاهی اذیت میکرد رفتیم دکتر گفت باید پروستات را لیزر کنم و بعد از عمل لیزر پدرم بدون اختیار و اینکه کاری انجام دهد ادرارش خارج می‌شود و اصلا احساس ادرار به او دست نمی دهد تا زمان که خارج می‌شود نتیجه تاپولوژی هم خوش خیم بوده دوباره رفتیم دکتر گفت قرص ویسول داد و گفت یک ماه بخور کم کم خوب میشوی الان بعد یک ماه رفتیم دکتر قرص تولرین تجویز کرد و گفت تا یک ماه خوب نشدی بیا آمپول به مثانه تزریق کنم لطفا میشود راهنمایی کنید خوب میشود این آمپول ضرری ندارد؟ یا غیره
جناب دکتر قبلا مطرح کردم گفتید مراجعه کنیم ولی من دانشجوم و پدرم 78 سالشه و از کار افتاده از میناب تماس میگیرم هزینه نداریم تا تهران. لطفا منو راهنمایی کنید لطفا
مشاهده پاسخ دکتر
« قبلی 1 2 3 4 5 6 7 ... 445 بعدی »