ناباروری

بررسی ناباروری

گزارش اخیر نشان می­دهد که زمان تولید اسپرم کمتر از ۶۰ روز است. عوامل بیولوژیکی، مانند فاکتورهای فیزیکی و شغلی در دوماه گذشته رابطه جنسی ممکن است روی اسپرم و در نتیجه ناباروری اثر منفی بگذارند.

فیزیوپاتولوژی و ناباروری

بیضه­ ها مسئول تولید گامت­ها (Spermatozoa) که در توبول­های سمی نیفروس صورت می­گیرد، می­باشند. هورمون­های جنسی (تستوسترون و آندروس تندیون) نیز از سلول­های بافت بینابینی بیضه تولید می­ شوند. گزارش اخیر نشان می­دهد که زمان تولید اسپرم کمتر از ۶۰ روز است. عوامل بیولوژیکی، مانند فاکتورهای فیزیکی و شغلی در دوماه گذشته  روی اسپرم  و در نتیجه ناباروری ممکن است اثر منفی بگذارند. با افزایش سن تولید اسپرم کاهش می­ یابد.

اسپرماتوژنر یا اسپرم سازی تحت کنترل هورمونال:

  • CnRH که از هیپوتالاموس ترشح می­شود.
  • ترشح FSH و LH از قسمت قدامی هیپوفیز
  • ترشح تستوسترون و INHIBIN – B توسط بیضه ­ها

ذخیزه و بلوغ اسپرم در اپی دیدیم اتفاق می­افتد، ولی این پروسه کاملاً در سیستم تولید مثل زن کامل میگردد. اسپرم در ضمن عبور، ۱۲ روز در اپی دیدیم می­ماند و در این مدت فعل و انفعالات شیمیایی روی اسپــرم رخ می­ دهد.

این داکت­ها وارد پروستات شده، که غده­ ای است، که اسید فسفاتاژ، سیترات، زینک و پروتئاز (که باعث مایع شدن منی) ترشح می­کند.

در هنگام انزال با تحریک سمپاتیک، اسپرتوماوزا بطرف پروستات، مجرا هدایت می­شود و در  اینجا ترشحات پروستات و کیسه­ های منی اضافه می­شود و باعث تشکیل نطفه یا منیمی­ شود. انقباظات عضله پری­یورترا نطفه را از مجرا خارج می­نماید. هرگونه اختلال در این مراحل ممکن است منجر به ناباروری شود.

ایتولوژی

هرگونه پروسه منفی که تولید اسپرم و کیفیت اسپرم راتحت تاثیر قرار دهد در باروری بطور فزآینده ای مضر خواهد بود. خلاصه عوامل ناباروری بر حسب شیوع:

  • واریکوسل
  • انسداد
  • نارسایی بیضه
  • کریپتورکیدیسم
  • ایدیوپاتیک
  • در معرض قرار گرفتن توکسین بیضه
  • ژنتیک
  • عفونت­ها
  • اختلال هورمونی
  • ایمونولوژیکال
  • اختلال جنسی
  • کانسر و بیماری سیستمیک

در یک گروه ۲۳۸۳ نفری مبتلا به ناباروری ۴/۴۸ درصد با عمل جراحی یا مدیکال بالقوه قابل اصلاح بودند، نیمی دیگر از این بیماران کاندید IVF,ART و ICSI شدند.

تشخیص افتراقی

۱ درصد موارد بیماران مبتلا به ناباروری ممکن است تظاهرات کلینیکی خیلی جدی بیماری خطرناک نظیر : کانسربیضه، سرطان مغز، کانسر نخاع، اندوکرینوپاتی، بیماری مالفورماسیون سیستم Gut  و سندروم­های ژنتیک داشته باشند. سرطان بیضه تقریباً ۵۰ برابر در مردان نابارور بیشتر از مردان بارور دیده می­شود، بنابراین یک اورلوژیست باید توجه داشته باشد که ناباروری ممکن است تظاهر یک وضعیت جدی پزشکی در فرد باشد.

 شرح حال کلینیکی

از بیمار یک شرح حال دقیق در ارتباط به حال و آینده برای بررسی ناباروری تهیه گردد، که شامل:

  • Infertility History

سن بیمار، حاملگی قبلی، درمان­های قبلی، درمان­های فعلی، بررسی همسر نابارور، متدهای جایگزین و زمان آن

  • Sexual History

لی­بیدو، توانایی جنسی، انزال، زمان­های عمل جنسی

  • Childhood and Development

کریپتورکیدیسم، هرنی، ترمای بیضه، تورش بیضه، اورکیت، زمان بلوغ، رشد جنسی

  • Personal History

بیماری های سیستمیک (دیابت، سیروز، فشارخون)، سل، بیماری­های مقاربتی

  • Previous Surgeries

هرنیورافی، اورکیکتومی، جراحی لگن و رتروپریتون، عمل پروستات و گردن مثانه

  • Gonadotoxin Exposure

الکل، کوکائین ماری جوآنا

داروها ( عوامل کموتراپی، سایمتدین، سولفالازین، آلوپرینول، تیازید، بتا و آلفا بلوکرها)

استروئیدهای آنابولیک؛ حرارت بالا، رادیاسیون

  • Current Health Status

عفونت ریه، کالاکتوره، اختلال دید، چاقی، اختلال حس بویایی

معاینه بالینی برای ناباروری

وضعیت ساختمان بدنی، بررسی رشد مناسب جنسی، نحوه توزیع مو، ژینکوماستی،  کاهش توده ­ی عضلانی و ژینکوماستی ممکن است ناشی از کاهش تستوسترون باشد، در چنین مواردی اختلالات هورمونی و تاخیر رشد باید رد گردد. بررسی انحراف آلت باید انجام گیرد. اندازه بیضه اندازه­ گیری شود و چون ۸۵ درصد پارانشیسم بیضه در اسپرماتوژنز دخیل می­باشد، محدودیت حجم بیضه وجود اسپرماتوژنز را رد نمی­کند.

آتروفی بیضه ممکن است، اولیه یا ثانویه باشد، وقتی سطح تستوستــرون کم باشد، حجـم منی اغلب کاهـش می­یابد. FSH غیر طبیعی بالا در حالیکه تستوسترون نرمال یا پایین باشد، نشان دهنده­ ی نارسایی اولیه بیـضه می ­باشد. اگر آتروفی دو طرفه بیضه­ه وجود داشته باشد، در این حال LH سرم اغلب پایین است. این بیماران باید تحت بررسی رادیولوژیک مغز و تعیین مقدار پرولاکتین قرار گیرند، تا سندرم کالمن و بیماری غده هیپوفیز روشن شود. انسداد اپی دیدیم در معاینه بزرگ و نرم می­باشد، در حالیکه بیضه طبیعی سفت است. نقصان پارشیال اپی دیدیم نشانه CBAVD می­باشد.

فقدان یکطرفه یا دو طرفه Vas باعث اولیگواسپرمی و یا آزو اسپرمی می­گردد. آژنزی یا عدم وجود Vas با هیچ مطالعه­ی تصویری قابل تشخیص نیست. ۲۵ درصد مردان مبتلا به آژنزی یکطرفه Vas و ۱۰ درصد مبتلایان به CBAVD دچار آژنزی یکطرفه کلیه می­شوند. معاینه اسکروتوم ۷۵ درصد باعث تشخیص واریکوســل می­شود.  واریکوسل­هایی که با این متد تشخیص داده می­شوند، کلینیکال نامیده می­شوند. گرد III واریکوسل قابل مشاهده بوده ، گرد II بدون مانور و السالوا و گرد I با مانور والسالوا قابل تشخیص است. هیچگونه متد تشخیصی استاندارد تعیین نگردیده است.

بررسی نطفه برای ناباروری

تست اسپرموگرام اساس بررسی است، ولی تست فرنکسیونل نمی­باشد، این آزمایش اطلاعاتی در زمینه ی وضعیت فونکسیون توبول­های سمی نیفروس، اپی­دیدیم و غدد ترشحی جنسی را مشخص می­نماید. اسپرموگرام دارای ارزش بسیار در بررسی اولیه و اغلب شاخصه ارزیابی باروری مرد و ریسک حاملگی می­باشد. فواصل آزمایشات و  ارزش­های پارامترهای نطفه از یک جمعیت بارور ممکن است اطلاعات و داده­ ای فراهم کند که بواسطه­ ی آن پیش­بینی باروری یا  تشخیص ناباروری را در عموم موارد ممکن سازد.

بنابراین توصیه می­شود که بررسی باید در آزمایشگاه آندرولوژی، توسط تکنسین­های مجرب و تربیت شده، تحت شرایط کنترل کیفیت استاندارد شدید انجام گیرد.  با این وجود ارزش پروگنوستیک ترکیبات نطفه (Semen) نظیر :

  • تعداد اسپرم
  • حرکت
  • مورفولوژی

بعنوان شاخص مارکرهای ناباروری در مواردی گیج­ کننده می­باشد: باروری بالقوه مرد تحت تاثیر، فعالیت جنسی، عملکرد و فونکسیون غدد ترشح جنسی و سایر موارد که تشخیص داده نشده است می باشد.

آزمایش روتین اسپرموگرام دارای محدودیت­های خود می­باشد، و در برگیرنده اختلالات نطفه قلمداد نمی­شود، مثل کروماتین نارس و یا Fragmented DNA ، ۲ یا ۳ آزمایش برای نتیجه­ گیری قطعی بعلت تنوع وسیع بیولوژیک که ممکن است در یک فرد وجود داشته باشد، باید گرفته شود.  فاصله بین انــجام دو آزمایش سلیقه­ا ی است ولی توصیه شده به فاصله­ ی ۲-۱ هفته باشد. چنانچه در دو آزمایش انجام شده، اختلاف در اعداد و ارقام پارامترها بیش از ۲۰ – ۱۰ درصد باشد، باید آزمایش سوم انجام گیرد. نمونه چنانچه در منزل گرفته شود، باید ظرف ۳۰ دقیقه در درجه حرارت بدن به آزمایشگاه رسانده شود.

اسپرموگرام روتین

  • مشخصات فیزیکی اسپرم شامل ویسکوزیتی، PH، رنگ و بود و Liqufaction
  • حجم نمونه
  • تعداد اسپرم
  • حرکت اسپرم
  • مورفولوژی
  • تعداد لکوسیت
  • تعیین مقدار فروکتوز زمانی که اسپرم وجود نداشته باشد، بخصوص وقتی حجم کل کمتر از ۱ سی­سی باشد.

تقریبا ۲۰۰۰ مرد از ۸ کشور جهان که همسر آنها زیر ۱۲ ماه حاملگی داشته ­اند بعنوان رفرنس و توزیع پارامترهای نطفه انتخاب شده ­اند. طبق موارد فوق who درسال ۲۰۱۰ اسپرموگرام با پارامترهای ذیل را طبیعی اعلام کرده است:

  • حجم ۵/۱ سی­سی
  • مورفولوژی ۴ درصد
  • موتولیتی توتال ۴۰ درصد
  • موتولیتی با حرکت (a+b) 32%
  • تعداد توتال اسپرم ۱۰۶ × ۳۹
  • اسپرم زنده ۵۸ درصد
  • تعداد لکوسیت ml/ 106 × ۱٫۰ یا زیر ۱۰ عدد

تفسیر آنها از مورد بالا اختصاصات نطفه افرادی بوده که پدر شده­ اند. هیچکدام از این ارزش­ها قادر نیست که بارور را از نابارور افتراق بگذارد، اگرچه گمان میرفته مورفولوژی مهم­ترین پارامتر است. تغییر و اختلال در دو پارامتر بطور افزاینده­ای ریسک ناباروری را افزایش می­دهد. ویژگی­ های نطفه لازم است، توأم با اطلاع کلینیکی فرد تفسیر شود.

Endocrine Evaluation

د رموارد ذیل باید صورت گیرد:

  • غلظت اسپرم کمتر از ۱۰ میلیون
  • ED
  • هیپواسپرمیا کمتر از CC 1
  • علائم هیپوگونادیسم یا اندوکرینوپاتی

بررسی شامل اندازه­ گیری FSHو تستوسترون توتال می­باشد، که بترتیب وضعیت لایه زاینده و سلول­های لیدیگ را مشخص می­نماید.. اگر سطح تستوسترون پایین باشد، اندازه­ گیری تستوسترون آزاد، LH و پرولاکتین توصیه می­گردد.

اگر فقط FSH باشد، بخصوص دو برابر میزان نرمال نشان دهنده­ی ضایعه شدید اسپرماتوژنز می­باشد. اگر FSH و LH پایین باشد و تستوسترون نرمال و غیر طبیعی باشد، مشخصه نارسایی وسیع بیضه، که ممکن است مادرزادی (سندروم کلین فلتر)یا موارد اکتسابی باشد.

کاهش LH و FSH نشان دهنده­ ی هیپوگونادو تروپیک هیپوگونادیسم می­باشد، و ممکن است مادرزادی یا ثانوی به تومور هیپوفیز ترشح کننده پرولاکتین باشد.

در این صورت اندازه­گیری GH، TSH و هورمون آدرنوکورتیکو تروپین و رادیوگرافی جمجمه باید صورت گیرد. چنانچه گونادوتروپین­ها طبیعی باشد، مسئله انسداد در آزواسپرمی مطرح می­گردد. بیمارانی مبتلا به Maturation Arrest و ۱۰درصد مبتلایان به سندروم سرتولی سل ممکن ا ست هورمونهای بالایی نداشته باشند، مقدار استرادیول در افراد چاق  و ژینکوماستی اندازه­گیری باید شود. بیماران نابارور و در انهایی که نسبت تستوسترون به استرادیول کمتر از ۱۰ درصد باشد، تغییرات قابل برگشت سمینال خواهد داشت. هیپراستروژنیسم ثانوی به تبدیل تستوسترون به استرادیول در سندرم کلین فلتر بعلت مهار تولید تستوسترون از طریق Negative Feedback می باشد و تولید بیش از حد آروماتوز cypiq در بیضه­ها دیده می­شود، بنابراین در چنین بیمارانی باید آروماتوز مهار شود. چنانچه FSH دو برابر میزان طبیعی باشد، و حجم منی طبیعی باشد، نشانه قطعی اختلال اسپرماتوژنز و در نتیجه آزواسپرمی می­باشد. وقتی FSH دو برابر میزان طبیعی باشد، بیوپسی بیضه الزامی نیست.

هیپو پرولاکتینمی در موارد، تومور هیپوفیز (Prolactinoma)، ایدیوپاتیک، اختلالات تیروئید و نارسایی کلیه دیده می­­شود، که باید بررسی شود. اگرچه تغییرات هورمونال ممکن است در ۱۰ درصد که تحت بررسی قرار می­گیرند وجود داشته باشد؛ ولی بطور قابل توجه تغییرات کلینیکی در کمتر از ۲ درصد است.


سیستم پرسش و پاسخ

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.

پیگیری سوال قبل

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش خود از دکتر می توانید از این قسمت استفاده کنید.پاسخ شما تا 5روز از طریق پیامک و ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد.

ثبت سوال جدید

امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیار سیستم

1
بیماری جنسی

سلام.خسته نباشید.بنده یکسال هست بعد از آمیزش دور آلتم زخم میزند وزیر ختنه گاه هم جوش و زخم میشود.و خیلی درد و خارش دارم.که بعد از استفاده ازپماد کوتریماکسازول بعد از یکهفته درست میشم.ولی بعد از یکماه باز شروع میشه.بی زحمت بفرمایید من چکاری باید بکنم تا از این بیماری نجات پیدا کنم.وتازگی سنگ از کلیه دفع کردم.میخواستم جنس سنگ رو بدونم.ممنون مشاهده پاسخ دکتر
2
هیدرونفروز جنینی

سلام خسته نباشید ممنون از پاسخ شما.ببخشید من پدر کودک مبتلا به هیدرونفروز هستم فرموده بودید اسکن بفرستم میتوانید محبت کنید از روی سونو که بعد از عمل دوم گرفته شده ما را راهنمایی بفرمایید. کلیه راست ابعاد ۱۰۱ در ۳۷ دارد ضخامت پارانشیمال و کورتکس نازک میباشد.اتساع دیسبلاستیک مدولا و هیدرونفروز با قطر لگنچه ۲۰ میلی و طول ۳۵ میلی متر مطرح کننده تنگی در محل upj است.هیدرونفروز در اثر تنگی دریچه حالب میباشد.لطفا برای اینکه دوباره عود نکند و وضعیت کلیه بهتر شود ما را راهنمایی بفرمائید با تشکر فراوان مشاهده پاسخ دکتر
3
ناتوانی جنسب

من موقع نزدیکی انزال ندارم چکار کنم مشاهده پاسخ دکتر
4
سرطان بیضه

آقای دکتر همسرم سرطان بیضه داره و دکتر بهش گفته که باید جراحی بشی و تضمین نمیکنم که حتمآ خوب بشی 2 ساله فقط پول خرج میکنه دیگه چن ماهه از پس هزینه هاش بر نمیاد و دیگه دکتر هم نرفته آمپول زیاد زده که دکترش گفته بوده که اینا عوارض دارن الان 2 هفته هس که ما زندگی مشترکمونو شروع کردیم و همسرم هیچ حسی نداره همون لحظه ی اول یه لحظ حس میاد بدنش دوباره انگار نه انگار که مرده ....من خ نگرانم خواهش میکنم یکم بازتر درمورد این موضوع راهنماییم کنین همسرم دقیق به من نمیگه که جریان چیه و هرکاری میکنم نمیاد بریم دکتر میگه پول ندارم باید کامل مداوا بشم ..ممکنه عمل کنه و عادی زندگی کنیم یا اینکه ممکنه به کلی برای همیشه بی حس باشه مشاهده پاسخ دکتر
5
توقف تولیداسپرم بعلت اسیب کرتکس مغز

سلام من به علتی جراحی مغز داشتم به من گفته شده درحین جراحی کرتکس مغزاسیب دیده براهمین مشکلی در تولیداسپرم هست و امکان بچه دارشدن وجود ندارد ایا همچین چیزی ممکن است مشاهده پاسخ دکتر
6
پروستات

سلام جناب آقای دکتر قوامی عزیز متشکرم از اینکه وقت گذشتید وبه سوالاتم پاسخ دادید ممنون وسپاسگزارم.
اولا : آقای دکتر اینجانب یک سوال ازحضرتعالی کرده بودم که دو باربا کدهای رهگیری b28ur8874و e53zg6893ارسال شدشما زحمت کشیده بودیدکدe53zg6893 پاسخ داده وفرمودیدکه دچار پروستاتیت احتقانی هستم و سوال کردم باکد رهگیری k60pw3926 که این بیماری درمان دارویی دارد یا عمل جراحی پاسخ دادید درمان دارویی بخاطردوری مسیرو بعد مسافت میشود دستور دارویی لطف بفرمایید چه داروهایی باید مصرف کرد وبرای چه مدت ممنون وسپاسگزارم.
دوما : در کد رهگیری b28ur8874که همون سوال بودفقط دو بار ارسال شده بود ولی با دو کد رهگیری تشخیض دیگه ای دادید سیستوسکوپی باید انجام شود. تکلیف چیست؟
سوما : سیستوسکوپی برای تشخیص هست میشود درمانی دارویی را انجام داد در صورت عدم بهبودی این کار را انجام داد.
مشاهده پاسخ دکتر
7
فتق

سلام خسته نباشي 10 سال فتق داشتم بيست روزبيش عمل فتق سمت راست كردم .1 تا چند ماه میتوانم بنایی کار کنم 2 بیضه سمت راستم یکم از سمت چپم بایینتره 3فعالیت جنسی و رانندگی مشکلی نداره مشاهده پاسخ دکتر
8
كراتينين بالا در خون

سلام
آقاي دكتر شوهر برج 7پارسال ب مدت دو هفته بيمارستان بستري بودن ك تب و لرز شديد و بي اشتهايي همراه زرد شدن پوست داشتن كه 5روز بيمارستان بستري شدن و با انتي بيوتيك خ بهتر شدن و دكتر مرخص كردن ولي بعد از دو هفتهمون علايم را داشتن و دوباره ك مراجعه كرديم بستري شدن و علت بستري را داخل پرونده ايشون نوشتن كلانژيت.بعد از يك هفته خ بهتر شدن و مرخص شدن دكتر گفتن اگ علايم را نداشتن ديگ احتياج ب مراجعه نيس و تا الانم خوب بودن ب جز مواردي ك اگر غذاي بد بخورن احساس ميكنه غذاشون هضم نشده.وقتي بستري بودن دكتر گف يكي از كليه هاشون يه مقدار كم كار شده و مقدار كراتينين خونش بالا رفته گفتن 1.8شده.الان از طرف شركت ازمايش خون و ادرار رفتن ك اونجا هم بهشون گفته كراتينين خونشون بالاس و 1.6داخل برگه جواب ازمايش زده.آقاي دكتر توروخدا كمكم كنيد و بفرماييد آيا اين عدد مشكل سازه و اينكه چيكار بايد كرد؟آيا كم كاري كليه منجر شده ك نتونه كراتينين را دفع كنه؟فرضا ي كليه كم كار شده يعني اون يكي كليه ها نتونسته دفع كنه؟خواهش ميكنم كمكم كنيد.من منتظر پاسخ شما هستم.خيلي خيلي ممنون
مشاهده پاسخ دکتر
9
تعییر رنگ منی

با عرض سلام و تشکر از شما بابت پاسختان . آقای دکتر بنده که در مورد رنگ زرد منی ازتون سوال کرده بودم که فرمودین آزمایش دهید . بنده دوباره آزمایش منی و کشت منی دادم و هیچگونه عفونتی دیده نشد. ولی رنگ منی چند ماهی است که به زرد مایل شده و الان هم حتی زرد پررنگ هم شده. طبق تحقیقی که از یک متخصص داخلی انجام دادم میتواند یکی از علتهای آنهم "ادرار در منی" باشد واینکه با توجه به اینکه بنده حدود 15 ماه قبل عمل واریکوسل انجام دادم شاید به خاطر خطا یا اشتباهی در عمل یا ...الان ادرار به منی من قاطی میشود. چون حدود 7 ماه بعد از عمل بنده اینگونه رنگ منی ام زرد شده. حال بنده نمیدانم این موضوع را چگونه بفهمم. میگویند آن دستگاه هایی که میتواند این را نشان دهند فقط در تهران هست. ممنون میشوم نظرتان را بفرمایین که من از کجا بفهمم که این خطا رخ داده و ادرار به منی من قاطی میشود؟ خیلی نگران این موصوع ام. من 28 سالمه و مجرد . مشاهده پاسخ دکتر
10
کراتینین 0.6 برای کودک 3 ساله

پسر من 2 سال و 9 ماهشه و کرتینین خونش 0.6 است که بالاست. به نظر شما مشکلی هست؟ مشاهده پاسخ دکتر
« قبلی 1 2 3 4 5 6 7 ... 77 بعدی » همه